در این پرسش، دفاع نکردن امام اصل مسلّم گرفته شده، در حالی که دلیلی بر این مطلب وجود ندارد.

علی علیه السلام در حدّ وظیفه شرعی، از حریم عصمت خود دفاع کرده است. لیکن دفاع در آن روزها، بهصورت جنگ و خونریزی، به مصلحت اسلام نبود و اگر شمشیر می‌کشید و بنی‌هاشم و گروهی ازصحابه، که پای‌بند به بیعت علی در غدیر خم بودند، یک طرف و هواداران خلافت طرف دیگر، در اینصورت مسلمانان به دو گروه تقسیم می‌شدند و اصل سفره اسلام برچیده می‌شد. اتفاقاً منافقان در لباس دلسوزی سراغ علی علیه السلام آمدند و به او گفتند:

«یَا أَبَاالْحَسَن، أَبْسِط یَدَکَ حَتَّی أُبَایِعَکَ».

«ای ابو الحسن، دستت را دراز کن تا با تو بیعت کنیم.»

گوینده این سخن ابوسفیان، دشمن دیرینه اسلام است.

امیرمؤمنان از موضع او آگاه بود که او در لباس دلسوزی به خاندان پیامبرصلی الله علیه و آله می‌خواهد جنگ درونی و خانگی در مدینه راه بیندازد، از این‌رو، به او چنین فرمود:

«إِنَّکَ واللَّهُ مَا أَرَدْتَ بِهَذَا إِلَّا الْفِتْنَةَ وَإِنَّکَ وَاللَّه طَالَ مَا بَغَیْتَ الْإِسْلَام شَرّاً لَا حَاجَةَ لَنَا فِی نَصِیحَتِکَ». «¹»

«به خدا سوگند تو با این گفتار، انگیزه فتنه‌گری داری. تو پیوسته بدخواه اسلام و مسلمانان بوده‌ای. ما نیازی به خیرخواهی تو نداریم.»

خاطر شریف سؤال کننده را (اگر سؤال کننده‌ای باشد) به این نکته جلب می‌کنم که: شجاع آن نیست در همه جا شمشیر بکشد و درو کند، شجاع، کسی است که به وظیفه خود عمل کند، چه بسا شجاعانی هستند که حاضر به شنیدن یک سخن حق نیستند و طبق مثل معروف که سعدی می‌گوید: «دوصد من سنگ برمی‌دارد و طاقت یک سخن نمی‌آرد.»

روزی پیامبر گرامیصلی الله علیه و آله گروهی را دید که بر گرد شخصی جمع شده‌اند. پرسید: این کیست؟ گفتند: فردی دلاور است که سنگین‌ترین وزنه‌ها را برمی‌دارد. پیامبر در پاسخ فرمود: دلاور کسی است که بر خواسته‌های نفسانی خود چیره شود. «²» تاریخ اسلام گواهی می‌دهد که درخت اسلام در دل برخی ریشه ندوانیده بود، بلکه نهالی تازه پاگرفته در دل آن‌ها بود و امکان داشت با نسیمی یا بادی از جای کنده شود.

پیامبر گرامیصلی الله علیه و آله به عایشه می‌فرماید:

«لَوْ لَا أَنَّ قَوْمَکِ حَدِیثُ عَهْدِهِمْ بِالْجَاهِلِیَّة لَهَدمْتُ الْکَعْبَةَ ثُمَ لَجَعَلْتُ لَهَا بَابَینِ». «³»

«اگر قریش تازه مسلمان نبودند، من وضع کعبه را دگرگون می‌کردم. سپس به جای یک در، دو در برای آن قرار می‌دادم.»

ما شجاع‌تر از پیامبرصلی الله علیه و آله کسی را نمی‌شناسیم، ولی آن حضرت وضعیت را برای همه کار مساعد نمی‌بیند. آیاصحیح بود که از یک سو نعره مانعان زکات بلند شود و از سوی دیگر آتش جنگ داخلی در مدینه برافروخته گردد؟

آنان که انتظار دارند قهرمانی مانند علی علیه السلام، شمشیری را که بر گردن کافران در بدر و احد و احزاب کشید، پس از رحلت پیامبرصلی الله علیه و آله، همان شمشیر را بر گردن مسلمانان فرود آورد، تاریخ اسلام را بررسی نکرده و از وضعیت آن روزگار آگاه نیستند. آنان نه اسلام شناسند و نه علی شناس. «⁴»