47 درس

درس: 47 چهارشنبه 27/10/85الامر الحادي عشر: «في الإشتراك»؛محقق خراساني سيزده امر را به عنوان مقدمة كتابش آورده است. امر يازده مربوط است به امكان اشتراك و وقوع اشتراك. چنانچه امر دوازده مربوط است به اين است كه آيا مي‌شود مشترك را در اكثر از معني استعمال كرد يا نه؟ فعلاً امر حادي عشر را مي‌خوانيم؛در امر حادي عشر چند محور مورد بحث است: 1)محور اول اينكه آيا اشتراك ممكن است يا ممتنع است و يا واجب.2)محور دوم؛ منشأ اشتراك در زبان عرب چيست؛‌يعني

48 درس

درس:‍ 48 شنبه 14/11/85الأمر الثاني عشر: في جواز استعمال اللفظ المشترك في اكثر من معني. بحث ما در امر دوازدهم در اين است كه آيا مي‌شود لفظ مشترك را در بيش از يك معنا به كار برد يا نمي‌شود؟ بحث گذشته و قبلي مقدمة اين بحث است؛ زيرا بحث قبلي ما اين بود كه آيا لفظ مشترك داريم يانه؟ اگر كسي قائل بشود كه اصلاً در لغت عرب لفظ مشتركي نيست؛ ديگر موضوعي براي اين بحث باقي نمي‌ماند. اما اگر قائل به مشترك شديم؛ آنوقت اين بحث قابل طرح است كه آيا مي‌شود لفظ مشترك

49 درس

درس: 49 يكشنبه 15/11/85بحث ما در اين است كه آيا مي‌شود لفظ مشترك را در بيش از يك معنا به كار برد يا نمي‌شود؟ بحث گذشته و قبلي مقدمة اين بحث است؛ چون بحث قبلي ما اين بود كه آيا مشترك داريم يانه؟ اگر كسي قائل بشود كه اصلاً در لغت عرب لفظ مشتركي نيست؛ ديگر موضوعي براي اين بحث باقي نمي‌ماند. اما اگر قائل به مشترك شديم؛ آنوقت اين بحث قابل طرح است كه آيا مي‌شود لفظ مشترك را به كار ببريم و بيش از يك معنا را اراده كنيم؟ نخست بايد محل بحث مشخص بشود؛ چون

50 درس

درس: 50 دو شنبه 16/11/85استعمال لفظ واحد در بيشتر از يك معنا را از دو راه مي‌توان مطالعه نمود: الف)آيا مانع عقلي دارد يا ندارد؟ محقق خراساني,عراقي؛ نائيني و اصفهاني مي‌فرمودند كه مانع عقلي دارد؛ ب) آيا مانع لغوي دارد يا ندارد؟ قدما (از جمله صاحب معالم و صاحب قوانين) مي‌گفتند كه مانع لغوي دارد؛ ما الآن بررسي مي‌كنيم كه آيا مانع لغوي دارد يا مانع لغوي ندارد؟ صاحب معالم مي‌فرمايد:از نظر قانون وضع و لغت نمي‌توانيم كلمه را در اكثر از يك معنا به كار

51 درس

درس: 51 سه‌شنبه 17/11/85محقق خراساني در آخر بحث چند سطري دارد كه سبب شده است كه وارد اين بحث بشويم؛ و آن اين است كه ايشان مدعي است كه در روايات آمده است كه ‹‹ انُّ للقرآن بطون سبعه او سبعين›› قرآن هفت بطن يا هفتاد بطن دارد. بعد مي‌فرمايد بعضي‌ها تصور كرده‌اند كه اين بطون از قبيل استعمال لفظ واحد در اكثر از يك معنا است, بالاخره اين بطون مثلاً معاني اينها هستند. بعداً ايشان جواب مي‌دهد و مي‌گويد: اين روايات ارتباطي به بحث ما ندارد( يعني استعمال