welcome to official website of Grand Ayatollah Sobhani
فارسی العربیة
صفحه اصلی مقالات دروس خارج مجله کلام اسلامی گالری تصویر استفتائات اخبار قاموس المعارف ریحانة الأدب
موضوعات

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 133

مؤونه بودن سرمايه

سؤال 407. آيا سرمايه از مؤونه است؟

بسمه تعالى: هرگاه تخميس سرمايه موجبِ مشقت در زندگى شود، خمس ندارد، ولى سرمايه هايى كه تخميس آن چنين پيامدى ندارد، بايد تخميس شود. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 133

خمس ارزاق خانه و پس انداز در بانك

سؤال 408. آيا به ارزاق خانه و همچنين به مبلغى كه در بانك گذاشته شده است، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: در صورت گذشت سال و به مصرف نرسيدن، خمس آن را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 133

غسل كردن با آبى كه مالك آن خمس نمى دهد

سؤال 409. يقين داريم شخصى خمس نمى دهد. آيا غسل كردن با آب حمام اين شخص صحيح است؟

بسمه تعالى: غسل صحيح است. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 133

خمس قرض

سؤال 410. پولى كه انسان به ديگرى قرض داده و معلوم نيست برگردد، آيا خمس دارد؟

بسمه تعالى: تا دريافت نكند خمس ندارد مگر اين كه قبل از دادن قرض، سال بر او گذشته باشد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 134

خمس شهريه

سؤال 411. آيا بر شهريه خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 134

انتساب سادات از طريق مادر

سؤال 412. آيا كسى كه مادرش سيده مى باشد به سادات منتسب مى باشد؟

بسمه تعالى: انتساب از طريق پدر يا مادر مايه سيادت است ولى حقوق واجبه مانند خمس به كسى مى رسد كه از طرف پدر منسوب باشد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 134

خمس حقوق بازنشستگى

سؤال 413. هنگامى كه بازنشسته شدم مبلغى را به عنوان پاداش آخر خدمت دريافت نمودم اين مبلغ را در بانك گذاشتم تا سود بدست آورم آيا بر اصل آن و سود، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه سال بگذرد، خمس به آن دو تعلق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 134

خمس پس انداز براى خريد جهيزيه

سؤال 414. اگر مبلغى را جهت خريد و تهيه جهيزيه پس انداز نمايم و سال بر آن بگذرد خمس به آن تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: در صورتى كه پول را در خريد جهيزيه صرف كند خمس ندارد اما اگر پول را نگهدارد خمس دارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 134

نحوه پرداخت خمس دستگردان شده

سؤال 415. اگر سر سال خمسى ام، مقدار خمس را محاسبه و دست گردان كنم و قصد داشته باشم از درآمد سال آينده پرداخت نمايم، خمس را چگونه محاسبه كنم؟

بسمه تعالى: اول بايد درآمد سال جديد را تخميس و از باقيمانده آن، بدهكارى قبلى بابت خمس را ادا كنيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 135

خمس مخارج دريافت شده از پدر

سؤال 416. شخصى كه مخارجش را از پدرش دريافت مى كند، آيا به اين پول خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: آنچه را كه از پدر دريافت مى كند، اگر براى او تمليك كند و سال بگذرد، خمس به آن تعلق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 135

خمس هديه

سؤال 417. اگر مردى به همسر خود پول يا سكه يا پيراهنى هديه بدهد، آيا به آنها خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه سال بگذرد و از آن استفاده نكند، به آن خمس تعلق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 135

خمس خريد مدت دار

سؤال 418. شخصى مقدارى برنج و مايحتاج را با چك مدت دار خريده و مبلغ آن را بدهكار است. آيا سر سال خمسى به اين اجناس خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: برنج ياد شده خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 135

دادن خمس به واجب النفقه

سؤال 419. در برخى از كتب فقهى نوشته شده كه دادن خمس به كسى كه نفقه اش بر صاحب خمس واجب است، احتياطاً جايز نيست ; مگر در مورد نفقه ى غير لازمه. نظر حضرتعالى در اين باره چيست؟

بسمه تعالى: مراد از نفقه ى غير لازمه اين است كه جزء زندگى فرد نيست; مانند سفرهاى زيارتى و سياحتى كه در شأن اوست. در اين صورت مى توان از خمس به او پرداخت.

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 136

خمس پس انداز مسكن و جهيزيه

سؤال 420. كارگرى از درآمد خود مبلغى را براى خريد مسكن و وسائل مورد نياز منزل يا تهيه ى جهيزيه و مبلغى ديگرى را براى درمان بيمارى احتمالى پس انداز مى كند، آيا پس از سال خمسى، به اين مبالغ خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پولى را كه براى تهيه ى جهيزه پس انداز مى كند، اگر صرف در تهيه جهيزيه شود خمس ندارد و اگر به صورت پول نگهدارى شود خمس دارد. همچنين پول تهيه ى مسكن كه پس انداز مى شود خمس دارد . والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 136

خمس سرمايه

سؤال 421. اگر كسى قادر به پرداخت خمس سرمايه نباشد، آيا بايد آن را دست گردان كند؟

بسمه تعالى: هرگاه سرمايه به قدرى ضعيف است كه اگر خمس آن را بپردازد زندگى او حرجى (دچار مشكل) مى شود، در اين صورت خمس آن واجب نيست و اين نوع سرمايه جزء مؤونه است و نيازى به دست گردان ندارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 136

خمس جواير

سؤال 422. آيا بر جوايزى كه به شخصى داده مى شود و چند سال از آن مى گذرد و مورد استفاده قرار نمى گيرد، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: به هديه و جايزه، پس از مرور سال، خمس تعلق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 136

خمس مبلغ مازاد

سؤال 423. گاهى كالايى به خاطر وضع اقتصادى تا چندين برابر، قيمت پيدا مى كند و پس از مدتى به حالت عادى برمى گردد. در اين فاصله سال خمسى فرامى رسد. آيا پرداخت خمس مبلغِ مازاد واجب است؟ البته خمس اصل مال پرداخت شده است.

بسمـه تعـالـى: پـرداخت خمس مـازاد كالايى كه در مغازه يا در خانه هست و قيمت آن بالا رفته، مادامى كـه فـروخته نشـده است، لازم نيست. بنابراين، اگر صاحب كالا از روى ملاحظاتى آن را نفروشد و قيمت تنزل كند، او ضامن خمس قيمت بالا رفتـه نيست. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 137

خمس پارچه

سؤال 424. پارچه اى را به قصد اين كه لباس بدوزيم خريديم، ولى به عللى نتوانستيم تا سر سال خمسى آن را بدوزيم. خمس آن چه مقدار مى باشد؟

بسمه تعالى: خمس قيمت خريد را بپردازيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 137

خمس پول حاصل از فروش زمين كشاورزى

سؤال 425. شخصى زمين كشاوزرى داشت كه اگر خمس آن را مى پرداخت، زندگى او دچار مشكل مى شد، ولى بعداً اين زمين را فروخت و شش ماه بعد مرد. آيا به پول آن كه به ورثه رسيده است، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پس از كسر بدهى هاى ميت، خمس باقيمانده را بپردازند. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 138

خمس مواد غذايى

سؤال 426. اگر مواد غذايى را به صورت نسيه بخريم و سال خمسى برسد، خمس آن واجب است؟

بسمه تعالى: پس از كم كردن بدهى، خمس باقيمانده واجب است. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 137

خمس لباس بلااستفاده

سؤال 427. آيا به وسائل زندگى مانند لباس و غيره كه مدتى از آنها استفاده شده و سپس بدون استفاده مانده است، خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه احتمال مى دهيد بعداً از وسائل استفاده خواهيد كرد، خمس به آن تعلق نمى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 138

خمس مبلغ پول سيم كارت اعتبارى

سؤال 428. در صورتى كه در سر سالِ خمسى، مبلغى پول در سيم كارت اعتبارى باقى بماند، آيا بر اين مبلغ خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس مبلغ باقيمانده را بايد پرداخت. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 138

خمس وام

سؤال 429. مبلغ صدهزار تومان وام گرفتم و بيست هزار تومان آن را به ديگرى قرض دادم. آيا به تمام مبلغ يا به جزء آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر همه ى قسط هاى وام را پرداخته ايد، خمس آنچه را كه به ديگرى قرض داده ايد، پس از دريافت بپردازيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 138

خمس هديه

سؤال 430. چيزى را خريدم، ولى استفاده ننمودم و قبل از رسيدن سال خمسى آن را به رفيقم هديه دادم. آيا بايد خمس آن را بپردازم؟

بسمه تعالى: خمس تعلق نمى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 138

خمس مابه التفاوت قيمت زمان ارث تا زمان فروش

سؤال 431. زمين يا خانه يا ماشينى كه به ارث رسيده است، اگر پس از چند سال به فروش برسد، آيا مابه التفاوت قيمت زمان ارث تا زمان فروش، مشمول خمس مى باشد؟

بسمه تعالى: ارث خمس ندارد، ولى اگر پس از مرور زمان ارزش بيشترى پيدا كرد، در صورت فروش، ارزش اضافى خمس دارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 139

خمس مستمرى تأمين اجتماعى

سؤال 432. پدرم مستمرى بگير بيمه ى تأمين اجتماعى بوده كه الآن از دنيا رفته است و مادرم از حقوق او استفاده مى كند. آيا به اين پول خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر از هزينه ى زندگى مادر تا آخر سال اضافه بماند، بايد خمس آن مقدار را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 139

خمس مهريه

سؤال 433. زمينى مهريه ى زنى بوده و حدود پانزده سال به آن نيازى نداشته است. پس از 15سال آن زمين را فروخته و پولش را كنار گذاشته است، ولى سال بر او نگذشته. آيا بر اين پول خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس آن را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 139

خمس طلاجات

سؤال 434. آيا به سكه ى بهارآزادى و طلاهايى كه خانم ها براى زينت استفاده مى كنند يا زرگرها در مغازه ى خود نگهدارى مى كنند، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس به آنها تعلق مى گيرد، مگر زيور آلاتِ متعارف خانم ها كه خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 139

خمس آذوقه مازاد

سؤال 435. آذوقه اى كه در طول سال مصرف مى شود در صورتى كه در آخر سالِ خمسى، مقدارى از آن زياد بيايد و خمس آن را پرداخت كند و در سال بعد به همان مقدار زياد بيايد، آيا مجدداً بايد خمس آن پرداخت شود؟

بسمه تعالى: اگر مقدار باقيمانده از آذوقه اى باشد كه خمس آن را پرداخته است، دوباره خمس به آن تعلّق نمى گيرد و اگر باقيمانده از آذوقه ى جديد است، بايد خمس آن را بپرازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 140

خمس مازاد فروش مغازه

سؤال 436. اگر با پول خمس داده، مغازه اى خريدارى شود و بعد از چند سال، به قيمت گرانتر فروخته و پول آن تا آخر سال خمسى نگه داشته شود. آيا بر مازاد، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: در فرض سؤال بايد خمس مازاد را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 140

خمس طلاى هديه داده شده به زن

سؤال 437. آيا به طلاى زينتى كه به زن هديه داده و يا خريدارى شده است، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر طلا مطابق شأن زن باشد، خمس ندارد. در غير اين صورت، بايد خمس آن را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 140

صرف كردن سهم امام(عليه السلام) در خريد قرآن، نهج البلاغه و...

سؤال 438. آيا اجازه مى فرماييد كه بخشى از سهم امام(عليه السلام) براى خريد قرآن، نهج البلاغه، صحيفه ى سجاديه، رساله عمليه، مفاتيح و ديگر كتب مذهبى صرف شده و به جوانان هديه داده شود؟

بسمه تعالى: تهيه ى قرآن، نهج البلاغه و صحيفه ى سجاديه و نشر آنها در مناطق محروم كه قدرت خريد اين كتاب ها را ندارند و براى آنها لازم است، مانعى ندارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 140

خمس قبر و كفن

سؤال 439. چند سال قبل، قبر و كفنى خريدم. آيا خمس آن به قيمت فعلى داده شود يا به قيمت قبلى؟

بسمه تعالى: هرگاه اصل پولى را كه با آن قبر و كفن خريده ايد و خمسش را پرداخت كرده ايد، چيز ديگرى بر ذمه ى شما نيست و گرنه، خمس اصل آن پول را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 141

پرداخت خمس قبل از سر رسيد سال خمسى

سؤال 440. آيا مى توان خمس درآمد را قبل از سررسيد سال خمسى پرداخت كرد؟

بسمه تعالى: مى توانيد بپردازيد و نيز مى توانيد سر سال، خمسِ مازاد بر مؤونه را پرداخت كنيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 141

استفاده طلاب از وجوهات در ايام تبليغ

سؤال 441. طلابى به جهت تبليغ و صله ى رحم و... به مدت چند ماه مشغول تحصيل نيستند. آيا از وجوهات مى توانند استفاده نمايند؟

بسمه تعالى: هرگاه در ايام تحصيل مشغول فراگيرى علوم حوزوى هستند در طول سال مى توانند از شهريه استفاده كنند. و الله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 141

استفاده از شهريه براى مبلغ

سؤال 442. شخصى چند سال در حوزه ى علميه مشغول تحصيل علوم دينى بوده و از شهريه و موقوفه ى مدرسه استفاده كرده است و اكنون چند سالى است كه تحصيل را رها كرده است، لكن در سطح خانواده و فاميل و دوستان و آشنايان تا حد امكان فعاليت تبليغى مى كند. او چگونه مى توان

بسمه تعالى: هرگاه در ميان اقوام و دوستان در مواقع مناسب تبليغ كرده باشد، ان شاء الله، دِين خود را ادا نموده است. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 141

مصرف كردن سهم امام(ع) در تعمير عتبات

سؤال 443. آيا مى توان سهم مبارك امام(عليه السلام) را براى تعمير عتبات صرف كرد؟

بسمه تعالى: سهم مبارك امام براى مصارف حوزه هاى علميه مى باشد و بايد در اين راه مصرف شود. براى تعمير عتبات از منابع ديگر استفاده كنيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 142

استفاده از سهم امام(ع) در ساخت مسجد

سؤال 444. آيا از سهم امام(عليه السلام) اجازه مى فرماييد كه در تكميل ساخت مسجد استفاده شود؟

بسمه تعالى: بايد براى تعمير مسجد از زكات و ديگر تبرعات استفاده كرد، مگر در نقاط محروم كه راهى جز صرف سهم امام نباشد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 142

گرفتن شهريه با وجود درآمد مكفى

سؤال 445. طلبه اى، براى مدتى درآمد كافى دارد، ولى به خاطر عدم اطمينان به استمرار آن درآمد و مشكلات قطع ووصل مجدد شهريه، هنوز شهريه دريافت مى كند. آيا گرفتن شهريه براى او جايز است؟

بسمه تعالى: اگر آن طلبه نيازمند است، شهريه را مصرف كند و در صورت بى نيازى به طلبه ى نيازمند بدهد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 142

خمس ديه

سؤال 446. آيا به ديه ى قتل نفس يا جراحت، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: ديه خمس ندارد، خواه ديه مربوط به نقصى باشد كه بر او وارد شده باشد، خواه مربوط به ديگرى باشد و او ارث ببرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 142

نحوه پرداخت سهم سادات و امام(ع)

سؤال 447. آيا پرداخت سهم سادات و امام(عليه السلام) بايد با اجازه ى مجتهد جامع الشرايط باشد؟ آيا مى توان به صورت اقساط پرداخت؟

بسمـه تعـالـى: سهـم امـام و سهـم سـادات مـربـوط بـه مقـام امـامت اسـت و بايـد با اجـازه ى امـام يا نـائب او (مجتهـد جـامع الشرايط) پـرداخت شـود و با اجازه ى مجتهد جامع الشرايط مى توان دست گردان كرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 143

پرداخت خمس به سيد

سؤال 448. آيا مى توان به سيد خمس پرداخت نمود، به شرط اين كه تمام يا مقدارى از آن را به عنوان هديه برگرداند؟

بسمه تعالى: اگر سيد مبلغى از خمس را بگيرد مالك مى شود و مى تواند به ديگرى هديه دهد، به شرط اين كه هديه مناسب با شأن وى باشد، ولى در عين حال مجبور به هديه نيست.

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 143

اثبات نسب به رسول الله

سؤال 449. نسب به رسول الله چگونه ثابت مى شود؟

بسمه تعالى: نَسَب به دو راه ثابت مى شود: 1. بيّنه ى عادله بر انتساب شخص به رسول الله واهل بيت اطهارش(عليهم السلام)قائم شود. 2. شيوع و استفاضه در طول قرن هاى متمادى.

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 143

ادعاى وجود شجره نامه براى انتساب به رسول الله

سؤال 450. آيا ادعاى شخصى با داشتن شجره نامه براى انتساب او به رسول خدا كافى است؟

بسمه تعالى: اعتبارى به شجره نامه نيست، مگر اين كه عدول اهل خبره در علم نَسَب بر صحت آن شجره نامه شهادت دهند. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 143

ادعاى انتساب به رسول الله

سؤال 451. آيا درباره ى حرمت ادعاى انتساب به رسول خدا(صلى الله عليه وآله)، در حالى كه دليل و مدركى ندارد رواياتى وجود دارد؟

بسمه تعالى: درباره ى حرمت مدعى نَسَب، اگر بدون علم باشد، رواياتى هست. از امام صادق(عليه السلام) روايت شده است كه فرمود: لعن الله...ومن ادّعى نسباً لا يعرف.( ) والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 144

كمك به سادات

سؤال 452. چگونه مى توان به سادات كمك مالى كرد؟ آيا صدقه به آنها تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: از خمس درآمدها، سادات سهم دارند و همچنين مى توان از صدقات مستحبه به آنان داد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 144

خمس چند منزل

سؤال 453. خانه اى خريدارى نموده و در آن سكونت مى كنم، از پس اندازم با قناعت و صرفه جويى خانه ديگر خريدارى كرده ام آيا خمس بر آن تعلق مى گيرد و نيز اگر با پس اندازى كه خمس به آن تعلق گرفته خانه خريده باشم، وظيفه ام چيست؟

بسمه تعالى: هرگاه با پولى كه سال از آن گذشته است خانه اى بخرد بايد خمس آن را بپردازيد و همچنين اگر با پولى كه سال بر آن نگذشته خانه دوم بخرد چون مازاد بر مؤنه است پس از گذشت سال بايد خمس مبلغى را كه با آن خانه را خريده است بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 144

خريد منزل دوم با پس انداز

سؤال 454. اگر با پس اندازى كه خمس به آن تعلق نگرفته باشد منزل دوم را خريدارى نمايم و در سر سال خمسى، قيمت آن افزايش نموده آيا بر اين افزايش قيمت،خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: در صورت عدم نياز به منزل دوم پس از گذشت سال بر پولى كه با آن خانه خريده است خمس تعلق مى گيرد. و اگر با پولى كه خمس ندارد خريده باشد، تنها بر افزايش قيمت، خمس تعلّق مى گيرد و الاّ به همه آنها خمس تعلّق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 145

خمس عين مال يا قيمت آن

سؤال 455. اگر به زمين يا خانه يا هر چيزى ديگر، خمس تعلق بگيرد، تخميس آن به چه صورت است؟ آيا خود مال بايد تخميس شود يا قيمت گذارى شود؟

بسمه تعالى: مى تواند خمس را از عين مال بدهد و يا از قيمت آن. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 145

خمس افزايش قيمت

سؤال 456. مغازه اى را خريدارى كرده ام بدين صورت كه مقدارى را نقد و الباقى را پس از دريافت وام پرداخت كرده ام اكنون اين مغازه افزايش قيمت پيدا كرده، خمس اين مغازه چگونه محاسبه مى شود؟

بسمه تعالى: مبلغى كه با آن مغازه را خريدارى كرده ايد خمس دارد، ولى افزايش قيمت آن خمس ندارد مگر موقع فروش كه بايد خمس افزوده شده را بپردازيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 145

خمس مغازه بدهكار

سؤال 457. مغازه اى با سرمايه11ميليون تومان مى باشد كه مبلغ 7ميليون تومان بدهى به بانك دارد، و مقدارى پول نقد و جنس و مقدارى از اموال را نيز به مشتريان به شكل نسيه فروخته ايم خمس اين اموال چگونه محاسبه مى شود؟

بسمه تعالى: پس از كسر بدهى ها و دريافت مطالبات، خمس باقى مانده را بپردازيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 145

خمس قيمت خودرو

سؤال 458. ماشينى را خريدارى نموده ام و پس از چند سال قيمت خودرو پايين آمد خمس آن طبق قيمت زمان خريد مى باشد و يا قيمت فعلى آن؟

بسمه تعالى: هرگاه با پولى كه خمس آن پرداخت نشده ماشين را خريده باشد بايد خمس قيمت آن روز را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 146

پرداخت خمس طبق نظر مرجع ديگر

سؤال 459. دو برادر شريك در خرج و دخل مى باشيم و برادرم از مرجعى غير از مرجع من تقليد مى كند آيا اجازه مى فرماييد كه ايشان طبق نظر مرجع من خمس اين اموال را بپردازد ؟

بسمه تعالى: شما خمس درآمد رابپردازيد، برادر هم مطابق نظر مرجع خود عمل كند. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 146

خمس مغازه

سؤال 460. مغازه اى دارم كه آن را اجاره دادم و از درآمد آن زندگيم اداره مى شود آيا خمس بر آن تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: مغازه اى كه وسيله زندگى است ولو از راه اجاره دادن خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 146

خمس هديه

سؤال 461. آيا به هديه خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه شرايط خمس جمع باشد هديه معتنى به خمس دارد بالأخص اگر هديه از كسى باشد كه از او چنين توقعى نبود. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 146

خمس پس انداز براى تهيه خانه، جهيزيه و لوازم ضرورى

سؤال 462. بر پس انداز پول جهت خريد خانه و يا جهيزيه و يا لوازم ضرورى ديگرى كه مورد نياز باشد خمس تعلق مى گيرد؟

. بسمه تعالى: خمس تعلق مى گيردوالله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 146

خمس مهريه

سؤال 463. آيا بر مهريه كه دريافت شده خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پس از دريافت مهريه و گذشت سال خمس تعلق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 147

خمس رهن

سؤال 464. آيا به مبلغى كه بابت رهن منزل پرداخت مى شود، خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه مبلغ رهن درآمد همان سال باشد خمس ندارد و اگر از سال هاى پيشين جمع شده است خمس دارد مگر اين كه با دادن خمس قادر بر رهن منزل مناسب نباشد كه در اين صورت خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 147

خمس هدايا و درآمدهاى اتفاقى

سؤال 465. كسى كه شاغل نيست ولى گاهى يكى دو مرتبه در سال معاملاتى را انجام مى دهد يا هدايايى دريافت مى كند، آيا مى تواند براى هر كدام سال خمسى جداگانه قرار دهد؟

بسمه تعالى: انسان مى تواند براى هر درآمدى سال مستقل معيّن كند. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 147

خمس مبلغ نذر

سؤال 466. نذر نموده ام كه هر سال در ايام محرم به عزاداران طعام دهم، هزينه اطعام امسال مبلغ هشتصد هزار تومان شد كه اين مبلغ را از حقوق ماهيانه پس انداز كرده ام آيا به اين مبلغ خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر بر آن پس انداز سال بگذرد بايد خمس آن را بپردازيد. والله العالم

جلد شماره:1 - صفحه شماره : 147

خمس درآمد بازنشستگى

سؤال 467. آيا حق سنواتى كه در پايان خدمات دولتى و در بازنشستگى به كارمندان پرداخت مى شود خمس دارد؟

بسمه تعالى: مبلغ مزبور از درآمد سال بازنشستگى حساب مى شود اگر سال بگذارد خمس دارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 173

يارانه و گذشت سال

سؤال 564 . آيا به يارانه هاى نقدى پرداختى توسط دولت خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پس از قبض و گذشتن سال خمسى، تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 173

استفاده از غذاى كسى كه خمس نمى پردازد

سؤال 565 . اگر بدانيم يا احتمال مى دهيم كه همسايه خمس مالش را پرداخت نمى كند و نيز حلال و حرام را مراعات نمى كند اگر غذايى براى ما بياورد مى توان از آن استفاده كرد؟

بسمه تعالى: مى توانيد از غذاها استفاده كنيد و تحقيق لازم نيست . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 173

تهيه هديه و رسيدن سال خمسى

سؤال 566 . هدايايى به نيت افرادى خريدارى كردم ولى قبل از سال خمسى موفق به تحويل نشدم آيا بر آن اجناس، خمس تعلق مى گيرد؟ و ضمناً سال خمسى شمسى محاسبه مى شود يا قمرى؟

بسمه تعالى: خمس آنها بايد پرداخت شود مگر آنكه آن هدايا را خريدارى و كنار گذاشته و از اموال خود به نوعى خارج كرده باشد و نيز محاسبه بر اساس هر دو سال (قمرى و شمسى) اشكال ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 174

خريد از پول غير مخمس و افزايش قيمت

سؤال 567 . مغازه هايى را به مبلغ 11 ميليون تومان خريدارى نموده و از پولى كه خمس آن را پرداخت نكرده بودم بدهى مغازه را پرداخت كردم و سپس مغازه را به 14 ميليون تومان فروخته و مغازه اى را به مبلغ 21 ميليون تومان خريدارى كردم ارزش مغازه فعلاً به حدود 300 ميلي

بسمه تعالى: در فرض سؤال خمس به بيست و يك ميليون تومان تعلق مى گيرد كه با آن مغازه را خريده ايد و اگر روزى مغازه اى را كه به سيصد ميليون تومان يا بيشتر يا كمتر فروختيد بايد خمس مازاد بر 21 ميليون تومان را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 174

مخلوط شدن پول مخمس با غير مخمّس

سؤال 568 . شخصى چهار ميليون تومان داشته، دو ميليون آن مخمس بوده، و دو ميليون ديگر غير مخمس، اكنون سال خمسى او فرا رسيده، و تنها يك ميليون از كل پول باقى مانده است و نمى داند كه از پول هاى مخمس باقى مانده، يا از پولهاى غير مخمّس، چه مقدار خمس بدهكار است؟

بسمه تعالى: با پرداخت خمس نصف پول موجود يعنى صد هزار تومان با حاكم شرع مصالحه كند . والله العالم .

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 174

اضافه مواد غذايى در سر سال

سؤال 569 . آيا خمس بر مواد غذايى تهيه شده تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: در پايان سال خمسى هرچه اضافه باشد خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 175

بدهى و سال خمسى

سؤال 570 . اگر سال خمسى برسد اگر بدهى مؤجل داشته باشد يا وامى گرفته و خرج كرده و اقساط ماهانه بدهكار است آيا كل بدهى و وام را بايد از درآمد كم كند و خمس الباقى را بپردازد؟

بسمه تعالى: هرگاه وقت وام نرسيده، جزء مؤونه نمى باشد، و نمى توان آن را از درآمد كم كرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 175

خمس قيمت خريد يا قيمت فعلى

سؤال 571 . مغازه اى را خريدارى كردم آيا خمس قيمت خريد را بپردازم يا قيمت فعلى آن؟

بسمه تعالى: بايد خمس قيمت خريد را بپردازيد و در هنگام فروش مغازه، خمس مازاد قيمت خريد را نيز بايد بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 175

خريد طلاى مازاد بر نياز از مهريه يا حقوق كارمندى

سؤال 572 . مقدارى طلاى اضافه بر نياز خريدم اكنون پس از يكسال نمى دانم از حقوق كارمندى آن طلا را خريده ام يا از مهريه؟

بسمه تعالى: تحقيق كنيد شايد واقع روشن شود و در غير اين صورت طلاى مازاد، خمس ندارد .والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 176

خمس مالى كه به ارث رسيده

سؤال 573 . پدر و مادرم خمس خانه را پرداخت ننموده اند آيا پس از آن كه منزل به من ارث رسيد بايد خمس آن را بپردازم؟

بسمه تعالى: بر وارث لازم است خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 176

شك در پرداخت خمس اموال موروثه

سؤال 574 . پدرم از دنيا رفت و اموالى به ارث باقى ماند و شك دارم خمس اموال را پرداخته است وظيفه ام چيست؟

بسمه تعالى: اگر علم نداريد كه پدر پرداخت نكرده است پرداخت خمس واجب نيست . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 176

تبديل ارثيه به زمين ديگر يا وجه نقد

سؤال 575 . زمينى كه به ارث به ما رسيد در طرح شهردارى قرار گرفت و شهردارى عوض آن را به صورت زمين يا بهاى روز پرداخت كرد آيا بر آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 176

فروش منزل و تأخير در تهيه منزل مورد نياز

سؤال 576 . اگر منزلى را كه با پولى كه خمس به آن تعلق نگرفته خريدارى نموده و پس از مدتى بهره بردارى بفروشد اگر سال خمسى وى فرا رسد و خانه اى خريدارى نكرده باشد آيا بايد خمس پول را بپردازد؟

بسمه تعالى: بايد خمس سودى را كه از فروش خانه به دست آمده بپردازد مگر اين كه بخواهد در مدت كوتاهى با آن خانه بخرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 177

تغيير زمان سال خمسى

سؤال 577 . آيا پس از تعيين سال خمسى توسط نماينده مرجع تقليد، مقلد مى تواند آن تاريخ را تغيير دهد؟

بسمه تعالى: مى تواند تغيير دهد به شرطى كه ضررى به صاحبان خمس نرسد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 177

درآمد پس از سال خمسى

سؤال 578 . شخصى سال خمسى دارد و در بين سال گوسفندى خريدارى مى كند و هنگام سال خمسى گوسفند كوچك است و قابل فروش نيست و پس از چند ماه پس از سال خمسى گوسفند را مى فروشد آيا بايد خمس آن را بپردازد؟

بسمه تعالى: خمس سود مازاد بر اصل خريد را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 177

اجاره منزل خود و زندگى در منزل استيجارى

سؤال 579 . منزل خود را اجاره داده و در منزل استيجارى سكونت دارم آيا خمس آن منزل لازم است؟

بسمه تعالى: در صورتى كه از وجه اجاره امرار معاش مى كنيد فعلاً منزل ياد شده حكم سرمايه را دارد و در صورتى كه پرداخت خمس خانه ملكى موجب اختلال در زندگى و حرج باشد خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 177

سكونت در خانه سازمانى و رهن دادن منزل خويش

سؤال 580 . اگر در منزل سازمانى سكونت داشته باشم و خانه اى را خريده و آن را رهن بدهم و از پول رهن اتومبيلى بخرم آيا به منزل و اتومبيل خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه سكونت در خانه سازمانى موقت و از نظر زمان كم باشد در اين صورت خانه اى كه رهن داده است جزء مؤونه اوست و خمس به آن تعلق نمى گيرد و اگر اتومبيل براى زندگى لازم باشد آن هم خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 178

استفاده از خمس جدا شده از مال

سؤال 581 . آيا مى توانم در صورت نياز ضرورى از مالى كه به عنوان خمس كنار گذاشته ام بردارم و سپس جايگزين نمايم؟

بسمه تعالى: هرگاه خمس مال را كنار گذارده ايد نمى توانيد در آن تصرف كنيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 178

جمع آورى پول به دليل صرفه جويى

سؤال 582 . اگر با صرفه جويى مبالغى كه شوهر به من مى دهد بدون اطلاع وى جمع آورى نمايم و سال بر آن بگذرد آيا خمس بر آن تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه شوهر وجه را براى زندگى شما داده اگر سال بگذرد خمس آن را بپردازيد و اگر براى تاًمين هزينه خانواده داده است بايد براى تملك آن از شوهر اجازه بگيريد و در صورت اجازه، خمس آن را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 178

قرآن زينتى

سؤال 583 . قرآنى نفيس به من هديه شده است اگر به قصد تبرّك و زينت در خانه نگهدارى شود و چندين سال از آن استفاده نكنم خمس آن واجب است؟

بسمه تعالى: احتياطاً جلد و كاغذ آن را قيمت كنيد و خمس آن را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 179

هبه آپارتمان به ديگرى و پرداخت اقساط

سؤال 584 . آپارتمانى را به همسرم هبه كردم و اكنون اقساط آن را مى پردازم آيا به آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه اقساط آن را از درآمد سال خمسى بپردازيد به آن اقساط خمس تعلق نمى گيرد و اگر از درآمد سال پيش باشد خمس به آن تعلق مى گيرد و اما وظيفه همسر اين است كه اگر آپارتمان مورد نياز او نباشد بايد آپارتمان را قيمت كند و خمس آن را بپردازد .والله العا

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 179

منزل مسكونى دو طبقه و اجاره طبقه دوم

سؤال 585 . مالك دو طبقه منزل هستم و يك طبقه اش را اجاره داده ام آيا به آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: طبقه اى كه اجاره داده اگر براى امرار معاشى باشد حكم سرمايه را دارد، و طبقه پائين كه مالك در آن سكونت دارد خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 179

خمس قيمت فعلى هديه

سؤال 586 . آيا خمس هديه پس از گذشت يك سال بايد به قيمت فعلى پرداخته شود؟

بسمه تعالى: قيمت فعلى را پرداخت كند . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 179

احكام خمس كتابهايى كه خوانده نشده

سؤال 587 . كتابهايى كه به طور كامل خوانده نشده، آيا خمس دارد؟

بسمه تعالى: خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 180

لوازم التحرير باقى مانده

سؤال 588 . وسائل مصرفى مانند لوازم التحرير كه مقدارى از آنها در پايان سال خمسى باقى مانده است آيا خمس به آن تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر معتنى به خمس آن را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 180

خمس مبالغى كه به سازمان حج واريز مى شود

سؤال 589 . كسى كه چند سال است كه مبلغى به حساب سازمان حج و زيارت جهت تشرف پول واريز كرده است آيا بايد خمس اصل آن را و خمس سود آن را بپردازد؟

بسمه تعالى: اصل آن خمس ندارد، اما سود آن در صورت دريافت و گذشت سال بر آن خمس دارد و فرقى بين حج واجب و مستحب نيست . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 180

خمس فيش هبه شده

سؤال 590 . برادرم چند سال قبل فيش حج خود را به من بخشيد آيا اكنون من بايد خمس آن را بپردازم؟

بسمه تعالى: اگر برادر فيش را از پول خمس داده شده خريدارى كرده، و شما قصد استفاده از آن براى تشرف به حج را داريد براى شما خمس لازم نيست . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 180

بدهى و سر سال خمسى

سؤال 591 . اگر بدهى مدت دار داشته باشم آيا مى توانم سر سال خمسى، بدهى را از مخارج سال حساب كنم؟

بسمه تعالى: بدهى مدت دار را نمى توان جزء مؤونه حساب كرد و بايد خمس درآمد را با قطع نظر از بدهى مدت دار بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 181

وسيله نقليه براى جابجا كردن وسائل شغلى

سؤال 592 . آيا وانت پيكان كه براى جابجائى وسائل شغلى خريدارى شده، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: در صورت نياز به آن خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 181

تعويض ماشين به ماشين گران قيمت

سؤال 593 . ماشينى خريده ام و خمس آن را مى پردازم اگر آن را تعويض كنم و ماشين گران قيمت بخرم به تفاوت آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر زايد بر نياز و در شأن او نباشد بايد خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 181

خمس پس انداز براى خريد خانه

سؤال 594 . شوهر منزلى دارد و همسرش در آن سكونت دارد ولى همسر مبلغى را براى خريد خانه ديگر براى خود پس انداز مى كند آيا بر پس انداز خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: چنين خانه براى او جزء مؤونه نيست بايد خمس پس اندازها را بدهد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 181

خريد با پول غير مخمس

سؤال 595 . شخصى با مبلغى كه خمس آن را نپرداخته، وسائلى براى مغازه اش خريدارى نموده است، آيا بايد به قيمت روز تخميس شود يا قيمت روز خريد وسائل؟

بسمه تعالى: جزء سرمايه است و در صورتى كه با پرداخت خمس آن به مشقت نمى افتد بايد به قيمت روز خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 182

شوهرى كه خمس نمى دهد

سؤال 596 . شوهرم خمس اموال را نمى پردازد آيا مى توانم از اموالش مصرف كنم؟ و آيا وظيفه اى نسبت به پرداخت خمس دارم؟

بسمه تعالى: استفاده بلامانع است، و شما وظيفه اى نداريد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 182

گذشت سال بر لباس استفاده نشده

سؤال 597 . اگر لباسى را خريدارى يا هديه شود ولى در طول سال مورد استفاده قرار نگيرد و آيا بر آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر موقعيت بهره بردارى از آن در طول سال وجود داشت هرچند استفاده نكند خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 182

خريد خودرو با مبلغ دريافت شده از بانك و فروش آن

سؤال 598 . مبلغى از بانك براى خريد خودرو دريافت كردم و قبل از تحويل بلافاصله خودرو را فروختم، آيا بر اين مبلغى كه در اختيار دارم خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پس از جدا كردن مبلغى كه به بانك بدهكار هستيد خمس بقيه را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 182

پرداخت خمس به همسر

سؤال 599 . آيا مى توان به زوجه سيده خمس داد؟

بسمه تعالى: جايز نيست . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 183

دادن سهم سادات به زن سيد

سؤال 600 . ايا مى توان به زن سيدى كه همسر او نمى تواند مخارج زندگيشان را تاًمين كند سهم سادات پرداخت ؟

بسمه تعالى: هرگاه زن سيده فقير است و قادر بر اداره زندگى نيست مى توان از بابت خمس به او پرداخت كرد و لازم نيست گفته شود كه اين مبلغ بابت خمس است . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 183

خمس باغ ميوه

سؤال 601 . قيمت گذارى و پرداخت خمس درختان ميوه چگونه انجام مى شود؟

بسمه تعالى: تا درختها را نفروشند پرداخت خمس واجب نيست . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 183

هديه به فرزند و فوت وى

سؤال 602 . به فرزندم مقدارى طلا هديه داده بودم اكنون فرزندم فوت كرده است آيا بايد خمس آن هديه را بدهم؟

بسمه تعالى: هرگاه با پولى كه خمس به آن تعلق نگرفته بود هديه داده ايد و خمس به آن تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 183

انتساب سادات

سؤال 603 . انتساب سادات چگونه است؟

بسمه تعالى: حضرت هاشم جد دوم پيامبر اسلام است و نسب پيامبر(صلى الله عليه وآله وسلم)چنين است: محمدبن عبدالله بن عبدالمطلب بن هاشم و اولاد هاشم همگى جزء سادات بوده و سيادت پيامبر و على و فرزندان او همگى به هاشم منتهى مى شود . هرچند افتخار هاشم به اين است كه

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 184

وجوب خمس در اموال ميّت

سؤال 604 . شخصى از دنيا رفته است و قبل از فوت اعلام كرده كه خمس اموال را نپرداخته است و ضمناً وصى تعيين نكرده است وظيفه ورثه چيست؟

بسمه تعالى: هر نوع تقسيم تركه پس از پرداخت ديون الهى و مردمى صورت مى گيرد بنابراين بايد ابتدا خمس تركه را پرداخت سپس تقسيم كرد و اگر تقسيم شده هريك از وراث به تكليف خود عمل كنند . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 184

فقير شدن سيد در آينده

سؤال 605 . سيدى كه اكنون فقير نيست ولى چند ماه ديگر فقير مى شود آيا جايز است سهم سادات بگيرد؟

بسمه تعالى: نمى توان پرداخت كرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 184

كم كردن خمس ازبابت بدهى بدهكار

سؤال 606 . كالايى را نسيه مى فروشم و گاهى خريدار ورشكسته مى شود و قادر به پرداخت بدهى نيست آيا مى توانم طلب خود را بابت خمس حساب كنم؟

بسمه تعالى: نمى توان بدهى فرد ورشكسته را از حقوق واجبه كم كرد مگر اين كه سيد و فقير باشد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 185

حساب بانكى براى فرزند

سؤال 607 . فرزندى متولد شده است و والدين براى او در بانك حسابى باز مى كنند و مبلغى پول از طرف والدين و ديگران به حساب نوزاد واريز مى شود آيا پس از گذشت سال، بر آن مبلغ خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس و زكات بر مال غيربالغ تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 185

خمس در آيات و احاديث

سؤال 608 . معمولاً در طى آيات و احاديث وارده در صفات مؤمنان اوصافى را بيان فرموده اند كه زكات از جمله آن هست، ولى در مورد خمس چنين توصيفى به چشم نمى خورد.

بسمه تعالى: زكات در قرآن و حديث به معناى اصطلاحى امروزى نيست بلكه فريضه مالى است كه خمس را نيز در برمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 185

پس انداز بازنشستگى

سؤال 609 . از حقوق من مبلغى ماهانه كسر مى كنند تحت عنوان پس انداز آتيه كه بعد از بازنشستگى برگردانند، آيا متعلق خمس است؟

بسمه تعالى:اگر پس از بازنشستگى پرداخت شود و سال بگذرد ، خمس دارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 185

خمس مال حج بذلى

سؤال 610 . در حج بذلى اگر باذل، خمس مال را نداده باشد مبذول له در تخميس آن موظّف است؟

بسمه تعالى:خمس آن بر عهده باذل است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 186

خريد قبل از سال خمسى و رسيدن سال

سؤال 611 . معروف بين فقهاء دام ظلّهم اين است كه بايد در امر محاسبه خمسى حول واحد منظور گردد آيا در مورد اشياء و كالاى مصرفى مانند چند كيسه برنج و چند حلبى روغن و مقاديرى حبوبات كه در آخر سال خريدارى شده است و تخميس آنها خصوصاً براى اشخاص نسبتاً ضعيف مشكل

بسمه تعالى:اگر درآمدها مختلف باشد مى تواند براى هر كدام سال تعيين كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 186

كنار گذاشتن جهيزيه به مدت چند سال

سؤال 612 . اگر جهيزيه عروس مدتى در خانه شوهر به هر علت مورد بهره بردارى نشود،آيا متعلق خمس مى شود؟

بسمه تعالى:خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 186

گذشت سال بر پارچه

سؤال 613 . پارچه چادرى و نظاير آن كه قيمت آن حدوداً 30 هزار تومان است و سال برآن بگذرد خمس دارد؟

بسمه تعالى:خمس دارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 186

تعيين سالروز خمسى برعهده مرد يا زن

سؤال 614 . آيا تعيين سالروز خمسى اختصاص به مردها دارد كه به عنوان نان آور و مدير خانواده كه عوائد و مصارف به عهده ى اوست و يا زنان خانه دارى كه تحت سرپرستى مردها به سر مى برند و عائدات جزئى و حقير دارند را نيز شامل مى شود؟ اگر عائدات آنها نيز متعلق خمس با

بسمه تعالى:در اين قسمت بين مرد و زن فرقى نيست اگر زن مثلاً از طريك خياطى درآمدى دارد مسئول خمس درآمد خودش است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 187

خمس يا ربع در پرداخت از پول غير

سؤال 615 . اگرپولى را كه در بانك است خمس آن را از خود آن پول برداشت نكنم و از پول توجيبى پرداخت كنم و به آن پول بانك دست نزنم موظف به پرداخت خمس مى باشم يا ربع؟

بسمه تعالى:در صورتى كه خمس موجود در بانك و خمس پول توجيبى را بدهد مى تواند از پول دوم خمس هر دو تا را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 187

رشد قيمت ابزار كار

سؤال 616 . آيا رشد قيمت ابزار كار مانند چاپ و عكاسى خمس دارد؟

بسمه تعالى:مادامى كه نفروخته است افزايش آن خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 187

ترقى قيمت در وسط سال خمسى

سؤال 617 . مغازه اى داشتم كه به يك ميليون تومان خريده بودم بعد از ترقى قيمت در وسط سال فروختم و همه آن را خرج كردم آيا خلاف كرده ام؟

بسمه تعالى:هرگاه در امر مشروع هزينه كرديد اشكال ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 188

تخميس تمام اموال براى سفر به حج

سؤال 618 . كسى تا امروز خمس نداده است و حتى موازين شرعى را در معاملات و يا خدمات و... در حيطه زندگى خود ملاحظه نمى كرده است، اكنون مى خواهد به مكه برود نسبت به هزينه سفر چه وظيفه اى دارد؟ آيا تخميس براو واجب است و اگر واجب است بر تمام مال و يا هزينه سفر ر

بسمه تعالى:بايد همه اموال خود را نزد فردى كه آگاه از احكام شرع و داراى اجازه از فقيه جامع الشرايط است تخميس و نوعى مصالحه كند و اگر اين كار عملى نيست هزينه سفر و خريد لوازم سفر را تخميس كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 188

معلوم نبودن صاحب خمس

سؤال 619 . مقدارى از وجوهات شرعيه كه مرجع تقليد صاحبان آن مشخص شده است از مدتها پيش نزد ما باقى مانده است اكنون با اينكه ارباب وجوه را نمى شناسم وظيفه ما درباره آنها چيست؟

بسمه تعالى:به همان مرجع تقليد تحويل دهد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 188

تقسيم ارث و نپرداختن خمس

سؤال 620 . شخصى كه در سال 1370 فوت كرده است و مغازه با تمام وسائلش به عنوان تركه ميّت بدون اينكه خمس آن را بپردازد به قيمت آن روز فروخته شده و در ميان وراث تقسيم گرديده است (توضيح اينكه متوفّى خمس مغازه و وسائلش را نپرداخته است) اكنون كه هر يك از وراث بخش

بسمه تعالى:اگر عين تركه باقى است بايد خمس قيمت امروز را محاسبه كند ولى اگر آن روز تبديل به پول و مصرف شده خمس آنچه را كه به آن قيمت فروخته شده بپردازد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 189

احتياط در خمس دارايى

سؤال 621 . شخصى حدوداً ده سال است در يكى از مراكز اقتصادى مشغول به خدمت است حالا مى خواهد به عمره مشرف شود، جهت تخميس به ما مراجعه نموده است با اينكه تا امروز سال خمسى براى خود در نظر نگرفته است و بنا به اظهارش آذوقه اى يا پول نقدى كه سال بر آن بگذرد نداش

بسمه تعالى:اگر هزينه سفر از سود اثناى سال است خمس ندارد ولى نسبت به باقى مانده در صورتى كه بخواهد احتياط كند بايد آن قسمت از دارايى خودش كه احتمال مى دهد خمس بر آن تعلق گرفته است تخميس كند .والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 189

يك بار مصرف

سؤال 622 . اگر مالى فقط يكبار مصرف شود و يا مورد نياز نيست ولى مى خواهد به صورتى از آن استفاده كند تا خمس به آن تعلق نگيرد آيا به هر دو صورت خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى:اگر يكبار مصرف شد خمس به آن تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 190

وام جهت سرمايه گذارى

سؤال 623 . وامى كه از بانك و يا اشخاص جهت تامين زندگى و يا سرمايه گذارى دريافت مى كنيم متعلق خمس است؟

بسمه تعالى:وام خمس ندارد البته آن مقدار از وام كه اقساط آن پرداخت شده و هزينه نشده است حكم درآمد را دارد كه در صورت گذشت سال ، خمس بر آن تعلق مى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 190

چك مدت دار در سالروز خمس

سؤال 624 . در سالروز خمسى تكليف چك هاى مدت دار كه هنوز قابل وصول نيست چيست؟ آيا آنها نيز متعلق خمس است؟

بسمه تعالى: پس از وصول خمس آن را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 190

وصول چك پس از سالروز خمس

سؤال 625 . چكهايى كه وقت وصول آن بعد از گذشتن سالروز خمسى من است آيا از عايدات سنه جديد محسوب مى شود يا سال خمسى؟

بسمه تعالى:هرگاه آن چك در مقابل جنسى يا وامى باشد كه به طرف پرداخته است بايد خمس آن چك را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 190

گذشت سال بر حق بازنشستگى

سؤال 626 . شخصى فوت كرده است و حقوق بازنشستگى او بطور ماهانه مرتب دريافت و ميان وراث تقسيم مى شود، حالا اگر يكى از وراث سهم الارث خود را جمع كند و سال بر آن بگذرد متعلق خمس خواهد بود؟

بسمه تعالى:بايد خمس آن را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 191

خوردن غذاى كسى كه خمس نمى دهد

سؤال 627 . اگر كسى در ميهمانى كسى شركت كند كه مى داند اموال خود را تخميس نمى كند و مالى كه متعلق خمس نباشد ندارد و از غذاى داده شده بخورد وظيفه او چيست ؟

بسمه تعالى:خمس غذاى مصرفى خود را به سيد فقير بدهد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 191

هديه كسى كه خمس نمى دهد

سؤال 628 . پدرى كه اهل خمس و زكات نيست لباسى به فرزند خود مى خرد آيا فرزند او مى تواند در آن لباس نماز بخواند يا بايد خمس لباس را بدهد؟

بسمه تعالى:بهتر است خمس آن را بپردازد هر چند لازم نيست.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 191

اضافه آمدن شهريه پس از يك سال از پول يا حبوبات

سؤال 629 . طلاب كه از حوزه شهريه دريافت مى كنند اگر در سر سال چيزى از پول و يا حبوبات بر مصرف سالانه اش زائد آيد با توجه باينكه شهريه ها كلاً از خمس وسهمين مباركين اعطاء مى شود مقدار زائد متعلق خمس خواهد بود يا نه؟

بسمه تعالى:خمس تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 191

مصرف سهم امام

سؤال 630 . آيا در صرف سهم مبارك ، فقر و استحقاق را شرط مى دانيد؟

بسمه تعالى:مصرف سهم امام(عليه السلام) عالمان و مبلغان دينى است كه پيوسته مشغول ترويج دين مى باشند ويا درصدد فراگيرى احكام دين هستند كه در آينده تبليغ كنند ولى در صورتى كه فقير نباشند مصرف نكنند البته اگر مرجعى از سهم امام(عليه السلام)به جهت مصالحى به فرد

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 192

فراموشى سالروز خمسى

سؤال 631 . شخصى كه سالروز خمسى خود را فراموش كند تكليف او چيست؟

بسمه تعالى:عمل به احتياط كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 192

تعمير و ترميم محل توليد در وسط سال

سؤال 632 . در وسط سال چهار ميليون به ترميم و تعمير مرغدارى صرف كرده ايم آيا وظيفه مان به لحاظ خمس آنچه صرف كرده ايم چيست؟

بسمه تعالى:حكم سرمايه دارد هرگاه پرداخت خمس آن،باعث به هم خوردن كسب و كار نشود ، بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 192

گذشت سال بر پس انداز در صندوق و تصرف ديگران

سؤال 633 . مقدارى پول در صندوق قرض الحسنه گذاشته ام كه سال برآن گذشته است آيا جز بنده كه صاحب پول مى باشم اشخاص مى توانند از آن پول برداشت نمايند؟

بسمه تعالى: هرگاه تمليك به صندوق نكرده ايد، خمس آن را بپردازيد و تصرف افراد ديگر متوقف بركيفيت واگذارى به صندوق است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 192

نپرداختن خمس از ابتداى كسب و درآمد تاكنون

سؤال 634 . اينجانب در سال 70 ازدواج كرده و زندگى مستقلى براى خودم اختيار كرده ام و از سال 68 نيز در كارخانه استخدام شده ام و در اين مدت تدريجاً صاحب خانه و ماشين شخصى و وسايل خانه در حد متوسط مى باشم. اكنون متوجه شده ام كه مى بايست از اوّل كسب و درآمد مسأ

بسمه تعالى:مجموع صورت دارائيهاى خود را بنويسيد و سپس با مرجع تقليد يا وكيل او نوعى مصالحه كنيد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 193

ساخت طبقه دوم به عنوان كسب درآمد و اجاره دادن

سؤال 635 . طبقه دوّم ساختمان را صرفاً بعنوان اجاره ومنبع درآمد تأسيس مى كنم و در اين مورد از بانك وام دريافت نموده ام حالا كه كار ساختمان تمام شده است و همه هزينه را از بانك دريافت كرده ام به اجاره داده و ماهانه مى گيرم آيا وظيفه من به لحاظ خمس درباره اصل

بسمه تعالى:خمس اقساطى را كه تا حال پرداخته ايد، بپردازيد در آينده نيز به همين منوال عمل كنيد و اگر آينده خانه را فروختيد، خمس افزايش قيمت را بپردازيد و اگر وجه اجاره هم آخر سال اضافه آمد، بايد خمس آن را بپردازيد .والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 193

تخميس مجدد

سؤال 636 . اينجانب مبلغ يكصد هزار تومان پول و يا مقدارى برنج را تخميس نموده ام سپس آن را در بانك و يا گوشه خانه براى روز مبادا اندوخته نموده ام، آيا در آخر سال حتى اگر سالها بر آن بگذرد تخميس مجدد لازم است؟

بسمه تعالى:هرگاه يكبار خمس آن را پرداخته كافى است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 193

خمس سود و اصل سرمايه

سؤال 637 . اينجانب مبلغ پانصد هزار تومان در بانك اندوخته ام پيش از فرا رسيدن سالروز خمسى مبلغ يكصد هزار تومان از سود اثناى سال به عنوان خمس مبلغ ياد شده افراز نموده ام (كنار گذاشته و هنوز به مرجع تقليدم ارسال ننموده ام ) و منتظر رسيدن روز تخميس مازاد سال

بسمه تعالى:چون اين صد هزار تومان را به عنوان خمس پانصد هزار تومان كنار نهاده از مال مخمس نبوده بايد خمس صد هزار تومان را كه بيست هزار تومان است جداگانه بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 194

محاسبه مقدار اجناس يا قيمت آن

سؤال 638 . به هنگام فرار رسيدن سالروز خمسى تجّار و اصناف كميّت اجناس را بايد حساب كنند و يا قيمت آن را؟ چنانچه رائج است نوعاً در سر سال مقدار موجود از اجناس را با مقدار موجود سال گذشته مقايسه مى كنند مثلاً در نوروز سال 84، پانصد مثقال طلا و يا هزار متر پا

بسمه تعالى:چون از اول ملاك ريال فعلى بوده و از نظر ريال چون سود برده است (هر چند از نظر جنس افزايش نداشته است ) بايد موقع فروش خمس آن را بدهد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 194

تبديل خانه با وسائل به بهتر با فاصله كم

سؤال 639 . اينجانب اگر در اثناى سال خانه شخصى و يا بعضى از وسائل زندگى را بفروشم يا تبديل به احسن و يا پول آن را صرف مؤنه خود نمايم با ملاحظه اينكه طبيعتا ارتقاء قيمت خواهد داشت در اين مورد اشياء مزبور متعلق خمس مى باشد يا نه؟

بسمه تعالى:هرگاه خانه را بفروشد و با فاصله كمى خانه بخرد افزايش قيمت خمس ندارد و همچنين اگر صرف مؤنه كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 195

جلو انداختن سالروز خمسى

سؤال 640 . سالروز خمسى اينجانب اوّل محرم است روى جهاتى مى خواهم براى هميشه (از سال آينده) اوّل ذيحجه الحرام را مبداء حول قرار دهم.آيا اين پيش كشيدن يكماه شرعا جايز است؟

بسمه تعالى:اشكال ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 195

رعايت روز در سالروز خمسى

سؤال 641 . شخصى اوّل فروردين سالروز خمسى خود قرار داده است و محاسبه اش مثلاً در ساعت 12 ظهر بوده است آيا مراعات ساعت 12 در سال آينده واجب است و يا رعايت روز كافى است؟

بسمه تعالى: رعايت ساعت لازم نيست تنها مراعات روز كافى است. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 195

اضافه آمدن ارزاق و البسه و كيفيت محاسبه خمس به صورت جمعى

سؤال 642 . آيا تاجر و كاسبى كه براى سرمايه خود اوّل فروردين را مثلاً سال خمسى قرار داده اگر چنانچه از ارزاق و البسه و پول جيبى ... در آخر سال مقدارى زائد آورد خمس سرمايه و ارزاق و.. را با هم حساب كند و يا جدا از هم و اگر در اثناء سال از اندازه سرمايه بكاه

بسمه تعالى:همه را يكجا حساب كند كه اگر سرمايه كاهش پيدا كرد به وسيله مازادها جبران شود.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 196

پرداخت خمس زمين پس از فروش

سؤال 643 . شخصى سالروز خمسى او رسيده است و همه چيز خود را حساب كرده و خمس آن را پرداخته است ولى قطعه زمينى كه به عنوان تجارى و يا اينكه در آينده براى اولادش لازم مى شود را در اختيار دارد و مى خواسته تا آخر سال بفروشد ولى مشترى پيدا نمى شد اكنون از نظر خمس

بسمه تعالى:قطعه زمين را هر موقع به فروش رساند خمس آن را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 196

فروش خانه و فرا رسيدن سال خمسى

سؤال 644 . اينجانب خانه ام را در وسط سال فروختم با توجه به اينكه خانه مزبور را از ارباح وسط سال گذشته خريده بودم اكنون كه مى خواهم خانه ديگرى را خريدارى كنم و هنوز خانه مناسبى پيدا نكرده ام سال خمسى اينجانب فرا مى رسد آيا وظيفه حقير درباره پول موجود به لح

بسمه تعالى:هرگاه جداً درصدد خريد خانه هستيد خمس به آن تعلق نمى گيرد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 196

ماشين وانت به عنوان سوارى و باركشى

سؤال 645 . فردى ماشين وانت دارد كه با اين ماشين هم باركشى مى كند و به عنوان ماشين سوارى استفاده مى نمايد آيا به خود ماشين وانت در اين فرض خمس تعلق مى گيرد ؟

بسمه تعالى:هرگاه از ماشين پيش از سال خمسى اصلاً استفاده نكرده خمس تعلق مى گيرد و اگر به يكى از دو نحو پيش، مورد استفاده بوده متعلق خمس نيست.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 197

رهن و گذشت سال

سؤال 646 . رهنى كه در اجاره مغازه و يا منزل سپرده مى شود متعلق خمس است؟

بسمه تعالى:هرگاه پولى كه با آن خانه و مغازه رهن كرد و سال گذشته باشد خمس دارد مگر آنكه پرداخت خمس آن براى او مشقت داشته باشد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 197

افزايش قيمت دستگاه

سؤال 647 . آيا دستگاه هاى چاپ ويا راديولوژى و يا آزمايش و يا توليدى و نظائر آنها كه خمس آن را داده ولى با مرور زمان ارتقاء قيمت پيدا مى كنند مشمول خمس هستند؟ اگر هستند محاسبه و دفع آن فوريت دارد؟

بسمه تعالى:مادامى كه نفروخته است قيمت ارتقايى خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 197

پرداخت سهم امام در اصلاح بين دو فرد

سؤال 648 . در حديث مفضل(رحمه الله) كه امام صادق(عليه السلام) به او فرمودند : «اذا رايت منازعة بين اثنين من شيعتنا فافتد من مالى... الحديث » آيا طبق مفاد اين حديث شريف مكلّف مى تواند از سهم امام(عليه السلام) در اصلاح ذات البين صرف نمايد؟

بسمه تعالى:با اجازه مرجع تقليد اشكالى ندارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 197

پس انداز براى اداء قرض و گذشت سال

سؤال 649 . اگر صاحبخانه پولى را به عنوان رهن از مستأجر بگيرد و آن را خرج كند بعد هر وقت پولى به دستش آيد آن را پس انداز كند تا قرض خود را بپردازد آيا بعد از گذشت يك سال متعلق خمس است؟

بسمه تعالى:هرگاه پس اندازها براى صرف در مورد قرض است خمس به آن تعلق نمى گيرد .والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 198

اموال مؤسسات عمومى و گذشت سال

سؤال 650 . آيا مبالغى كه در صندوق مؤسسات عمومى (درمانگاه ،خيريه و...) اندوخته مى شود و قهراً سال برآن مى گذرد و متعلق به شخص خاص نيست، متعلق خمس است؟

بسمه تعالى:اموال مزبور ملك عنوان است و چون مالك شخصى ندارد مانند اوقاف عامه است خمس به آن تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 198

پرداخت خمس نصف اموال و تصرف در نصف

سؤال 651 . حقير مبالغى در بانك اندوخته ام كه خمس نصف آن را داده ام و نصف ديگرش را هنوز نداده ام، اكنون آيا مى توانم از آن مبالغ برداشته و خرج زندگى ام كنم يا نه؟

بسمه تعالى:نصف مبالغ مخمّس است مى تواند تا نصف آن تصرف كند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 198

پرداخت خمس توسط افراد ضعيف و حرج

سؤال 652 . عده اى از اشخاص از نظر مالى جداً ضعيف مى باشد به حدّى كه در صورت اداى خمس به زحمت مى افتند آيا درباره ى خمس آنان همانند طبقات معمولى مردم مداقه خواهد شد و يا اجمالاً تسهيلاتى براى ايشان قائل مى شويد؟

بسمه تعالى: هرگاه اداى خمس مايه مشقت و حرج مى شود از پرداخت خمس معاف هستند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 199

دين به مقدار اضافه آمدن ارزاق

سؤال 653 . مقدارى از حبوبات و ارزاق و مانند آن را در آخر سال باقى مانده و سر سالش رسيده از سوى ديگر به همان اندازه نيز به خياط و بقال مديون مى باشد.آيا در اين صورت مى تواند مقدار زائد را در نظر خود با ديون موجود از همان سال معادله كند و خمس ندهد؟

بسمه تعالى:مى تواند محاسبه كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 199

جمع آورى پول و وسائل زندگى براى ازدواج

سؤال 654 . بعضى از جوانان مقدارى پول ويا وسائل زندگى براى هزينه ازدواج خود تدريجاً ذخيره مى كنند و معتقدند كه در غير اين صورت جهت امر ازدواج با مشكل مواجه خواهند شد به لحاظ خمسى چه وظيفه اى دارند؟

سؤال 655 . اينجانب بدون داشتن خانه شخصى رنج مى برم و قدرت خريدن خانه را ندارم فلذا با دريافت وام دولتى ( ويا شخصى) خانه اى خريده ام با اين حال اوّلا در مبدأ سال خمسى كه دارم به مازاد بر ما يحتاج كه خواهم داشت خمس تعلق مى گيرد يا نه؟ و ثانياً به هنگام پردا

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 199

تخميس قسط

سؤال 655 . اينجانب بدون داشتن خانه شخصى رنج مى برم و قدرت خريدن خانه را ندارم فلذا با دريافت وام دولتى ( ويا شخصى) خانه اى خريده ام با اين حال اوّلا در مبدأ سال خمسى كه دارم به مازاد بر ما يحتاج كه خواهم داشت خمس تعلق مى گيرد يا نه؟ و ثانياً به هنگام پردا

بسمه تعالى: اگر مازادى دارد خمس به آن تعلق مى گيرد اما اقساط ياد شده جزء مؤنه و خمس ندارد .والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 200

زمان پرداخت خمس سرمايه

سؤال 656 . آيا سرمايه اى كه مى خواهيم اساس تجارت خود قرار دهيم خمس دارد؟ و آيا در چه زمانى بايد خمس آن را پرداخت. قبل از بكارگيرى يا بعد از گذشت يكسال؟

بسمه تعالى: پس از گذشت سال ، خمس آن را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 200

پرداخت حقوق چند ماه در سر سال خمسى

سؤال 657 . كارمندى كه سال خمسى او، اوّل فروردين مى باشد حقوق ماههاى قبلى او به علت ضعف مالى اداره مربوط به تأخير افتاده و در فروردين سال نو به دست او رسيده است اكنون با توجه به اينكه اين حقوق در مقابل كارى كه سال گذشته انجام داده است به او اعطاء مى گردد ا

بسمه تعالى: هرگاه به خاطر هزينه هاى سال گذشته بدهكار نباشد هر موقع پرداخت كردند خمس آن را بپردازند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 200

محاسبه معقوّقه از سال گذشته يا سال جديد

سؤال 658 . كسى كه حقوق معوّقه ماه هاى گذشته را در سال جديد دريافت مى كند آيا حقوق در ارباح سنوات قبلى محسوب مى شود و بايد خمس آنرا بدهد و يا از عايدات سال بعدى به حساب مى آيد و متعلّق خمس نيست؟

بسمه تعالى: از عائدات سال گذشته حساب مى شود نه سال بعد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 200

استفاده كتاب و لوازم التحرير پس از گذشت يك سال

سؤال 659 . كتاب و لوازم التحرير كه اتفاقاً در اثناى سال مورد استفاده قرار نگرفت و يكسال از خريد آن گذشت با ملاحظه اينكه به عنوان مدارك علمى و مآخذ فنى همه آنها براى اينجانب حداقل ضرورت را داشته باشد آيا مشول خمس قرار مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه كتاب و لوازم تحرير و لو يكسال بعد مورد حاجت قرار مى گيرد خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 201

خريد كتاب به تدريج و نياز در آينده

سؤال 660 . هر چيزى كه طلبه يا غير طلبه ( مثلاً كتاب يا چيزهاى ديگرى) را به تدريج مى خرد اوّلاً چون نمى تواند يكجا بخرد. ثانياً به آنها نياز خواهد داشت. آيا به آنها خمس تعلق مى گيرد يا نه؟

بسمه تعالى: خمس تعلق نمى گيرد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 201

پيش پرداخت خريد و گذشت سال

سؤال 661 . مقدارى پول كه به عنوان پيش خريد اتومبيل در يكى از مؤسسات صنعتى سپرده مى شود آيا متعلق خمس است؟

بسمه تعالى: هرگاه نياز به ماشين دارد قسط پيش پرداختى خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 201

تأخير در خريد خانه پس از فروش خانه اوّل

سؤال 662 . فردى خانه اى را به مبلغ ده ميليون خريده پس از استفاده سه سال بعد به چند برابر آن مبلغ فروخت و اكنون دنبال منزل ديگر است، اگر چنانچه سال خمسى سر رسيد و هنوز منزلى پيدا نكرده است در مورد خمس اصل پول و افزايش آن چه تكليفى دارد؟

بسمه تعالى: هرگاه مبلغى را كه از فروش خانه بدست آمده در خريد خانه ديگر مصرف كند خمس ندارد ولى اگر خريد خانه دوم را مدت زيادى به تأخير اندازد افزايش قيمت خمس دارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 202

سادات از نسل حضرت زهرا(عليها السلام) يا غير آن

سؤال 663 . آيا ساداتى كه نسبت آنان از شاخه حضرت على(عليه السلام) به جانب عبدالمطلب منتهى مى شوند و هيچگونه ارتباطى با ذات مقدس حضرت زهرا سلام الله عليها ندارند حكم همان سيادت مصطلح را دارند ؟

بسمه تعالى: فرزندان هاشم همگى سيدند هر چند از طريق پيامبر(صلى الله عليه وآله) يا دخت گرامى او به هاشم نرسند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 202

دستگردان توسط فقيه يا وكيل وى

سؤال 664 . آيا سيد غير فقير و غير فقيه صرفاً به عنوان سيادت خويش در مواردى كه پيش مى آيد مى تواند با مؤمنين دستگردان نمايد و سهم سادات را بگيرد؟

بسمه تعالى: فقط دستگردان از آن فقيه و يا وكيل اوست.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 202

تبديل خمس به پوشاك و پرداخت آن

سؤال 665 . تبديل وجه خمسى به اجناس ديگر از قبيل پوشاك و وسائل زندگى و دادن آنها به سادات به نظر حضرت عالى چگونه است به ويژه هنگامى كه سيد از پذيرفتن سهم سادات جداً ناراحت مى شود؟

بسمه تعالى: با اجازه مرجع تقليد و يا وكيل او اشكالى ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 202

وام به سيد و حساب، بابت خمس در سر سال خمسى

سؤال 666 . شخصى مى خواهد مبلغى را به سيد مستحقى به عنوان وام بدهد و مى داند كه سر سال مبلغى را به سادات در ذمّه خواهد داشت، آيا مى تواند سر سال آن مبلغ را از مال سادات احتساب كند؟

بسمه تعالى: اگر به عنوان وام داده است سر سال مى تواند بابت خمس حساب كند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 203

نپرداختن خمس تاكنون

سؤال 667 . شخصى تا امروز خمس نداده است و در همين سال جارى در طى يك داد و ستد سود زيادى برده است. آيا وظيفه او كه مى خواهد به حج مشرف شود نسبت به كل مال كه تا حال جمع كرده خصوصاً به سودى كه در اثناى همين سال جارى به دست آورده است چيست؟

بسمه تعالى: چنين شخصى صورت اموال خود را بنويسد با مرجع تقليد و يا وكيل آشنا به مسائل شرعى در ميان بگذارد تا تكليف او روشن شود.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 203

تبديل پول مخمس به طلا يا جنس

سؤال 668 . اگر جنس و يا پولى كه خمس آن پرداخت شده است و يا پولى كه خمس به آن تعلق نمى گيرد همه را با جنس و يا پول و يا طلايى عوض كنند و آن را نگهدارى كنند، آيا خمس به آن تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: خمس تعلق نمى گيرد مگر آنكه بخواهد با آن تجارت كند كه در اين صورت به سود آن ، خمس تعلق مى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 203

هزينه كردن پول فروش مغازه براى ازدواج و كسر از منفعت

سؤال 669 . شخصى جهت تأمين خرج ازدواج دخترانش مغازه و فرش خانه و حتى زيور آلات همسر خود را فروخت و به همين منوال چند سال بر وى گذشت كه در آخر سال افزايش نداشت ، اكنون بعد از گذشت سالها وضع درآمد او خوب شده است و در سالروز خمسى مبالغى دارد . آيا مى تواند قي

بسمه تعالى: درآمدهاى بعدى را نمى تواند جايگزين فرش خانه و زيورآلاتى كه فروخته شده ، كند. البته اگر اثناى سال نيازهاى خود را از درآمد همان سال تأمين كند خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 204

فروش فرش و يخچال و... تبديل به بهتر

سؤال 670 . يخچال و فرش و غيره كه در اثناى سال فروخته مى شود احياناً به جاى آن يخچال و فرش بهتر و يا بزرگتر خريدارى مى شود اگر موقع فروش ارتقاء قيمت داشته باشد، خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر هدف از فروش، جايگزين كردن چيزى مشابه آن است ، هر چند بهتر يا بزرگتر خمس تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 204

پس انداز پول مخمس و غير مخمس و برداشت از آن

سؤال 671 . اينجانب در صندوق قرض الحسنه مقدارى پول واريز كرده ام و خمس آنرا داده ام بار ديگر مبلغى را بر آن اضافه كرده ام كه خمس آنرا نداده ام اگر بخواهم از مجموع آن (چه مخمس، چه غير مخمس) پولى را برداشت كنم بلحاظ آنكه پول ها مخلوط شده اند شرعاً مسئوليتى د

بسمه تعالى: مى تواند به مقدار مبلغى كه خمس آن را پرداخته است تصرف كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 204

پرداخت خمس و حرج و مشقت در زندگى

سؤال 672 . مبلغ دو ميليون تومان به 10 ارديبهشت بدهى دارم ، اكنون كه اوّل فروردين است و سر سال من است با توجه به آن بدهى سنگين قريب الاداء آيا چيزى اعم از پول نقد و جنس مازاد بر مصرف سال داشته باشم متعلق خمس خواهد بود؟ اگر جواب مثبت است نحوه اداء مبلغ سنگي

بسمه تعالى: چون دين او فعلاً دين مطالب نيست مانع از پرداخت خمس نمى شود مگر اين كه بداند پرداخت خمس موجب حرج و مشقت براى او خواهد بود در اين صورت مى تواند خمس را دستگردان كند و بعداً پرداخت كند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 205

پس انداز پول غير مخمس در صندوق

سؤال 673 . يك نوع قرض الحسنه بين مردم رواج دارد به اين ترتيب كه چندين نفر جمع مى شوند و قرار مى گذارند و همچنين هر ماه قرعه كشى مى كنند و يك نفر اين پول ها را برمى دارد. آيا اين قرض الحسنه كه بيش از 12 ماه طول مى كشد خمس دارد؟

بسمه تعالى: هرگاه مال مخمس را به صندوق پرداخته به آن خمس تعلق نمى گيرد ولى اگر پول غير مخمس را به صندوق داده هر موقع نوبت او رسيد در صورت گذشتن سال بايد خمس آن را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 205

تعيين سال براى پرداخت خمس

سؤال 674 . آيا تعيين سال خمسى بر همگان حتى كسانى كه عايدات فيكس و ثابت دارند و با زحمت اعاشه مى نمايند واجب است؟

بسمه تعالى: منظور كردن سال براى سهولت كار است و الا اين افراد مى توانند آخر ماه خمس مازاد را بپردازند و كسانى كه با زحمت اعاشه مى كنند خمس به آنها تعلق نمى گيرد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 206

محاسبه سال قمرى يا شمسى

سؤال 675 . پيش كشيدن سالروز خمسى شرعاً چه صورت دارد؟ و ضمناً محاسبه با سال شمسى جايز است يا نه؟

بسمه تعالى: پيش كشيدن سال خمسى اشكال ندارد و محاسبه با سال شمسى و يا قمرى هر دو جايز است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 206

تهيه لوازم منزل به تدريج

سؤال 676 . شخصى كه قدرت خريدن خانه ندارد زمين خانه را در سالى و سنگ و آهك و آهن را سال ديگر و لوازم ديگر را در طى چند سال خريدارى مى كند در مورد اين اشياء خريدارى شده كه سالها گذشته است از نظر خمس چه تكليفى دارد؟

بسمه تعالى: تهيه لوازم خانه به تدريج خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 206

ساخت منزل در مدت چند سال

سؤال 677 . شخصى با هزار زحمت مقاديرى پول جمع كرده و با آن پول وسائل ضرورى تأسيس يك باب ساختمان به عنوان سر پناه براى خود و خانواده اش تهيه نموده اكنون كار ساختمان به جايى نرسيده است كه سالروز خمسى او رسيد.آيا به اين قطعه زمين و وسائل خريدارى شده خمس تعلق

بسمه تعالى: جزء مؤنه است و خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 206

تخميس پس از تمام چيزهاى لازم زندگى

سؤال 678 . آيا تخميس بعد از پرداخت دارائى و مخارج مربوطه است و يا قبل از پرداخت بايد كل مال اصل و سود تخميس شود؟

بسمه تعالى: پس از پرداخت كليه چيزهايى كه از نظر شرعى و عرفى بر او لازم است محاسبه مى شود.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 207

گذشت سال بر حق بازنشستگى يا ديه

سؤال 679 . آيا پولى كه از بيمه مى رسد و نيز حقوق بازنشستگى و يا ديه اى كه در وسط سال دريافت مى شود متعلق خمس است؟

بسمه تعالى: هرگاه از زمانى كه پول به دست او مى رسد سال نگذرد خمس به آن تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 207

فيش خريد تلفن و گذشت سال

سؤال 680 . فردى جهت خريد تلفن همراه پول واريز كرده و هنوز تلفن را دريافت نكرده است كه سر سال او رسيد.آيا پول واريز شده خمس دارد؟

بسمه تعالى: خمس تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 207

خمس قيمت روز بازار

سؤال 681 . در رساله هاى عمليّه آمده است كه خمس اجناس را بايد به قيمت روز پرداخت .منظور از قيمت روز يعنى چه ؟ آيا منظور قيمتى است كه مى شود مانند اين جنس را از بازار خريد؟و يا قيمتى كه جنس موجود ارزش دارد؟ و يا معنى ديگر؟

بسمه تعالى: مقصود قيمتى است كه از او در بازار مى خرند.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 207

خريد زمين براى آينده اولاد

سؤال 682 . حقير براى اولادم چند قطعه زمين خريده ام كه يكى پس از ديگرى ايشان را مستقل كنم.آيا اين يك قطعه و يا چند قطعه زمين متعلق خمس است؟و آيا نمى شود آنها را جزء مؤنه به حساب آورد؟

بسمه تعالى: خمس تعلق مى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 208

تخميس ارث توسط وصى و مخالفت وارث

سؤال 683 . شخصى وصيّت كرده كه احتياطاً خمس كليه دارائى اعم از منقول و غير منقول پرداخت شود پس از فوت او پيش از آن كه ورثه سهم خمس خود را بردارند اداره دارايى طبق قانون ماليات بر ارث سهم خود را دريافت مى نمايد سپس بقيّه را وراث تصرف مى كنند و ضمناً وراث در

بسمه تعالى: وصى كوتاهى كرده بايد به وسيله شكايت از تصرف آنها در اموال جلوگيرى كند و اگر امكان ندارد كسانى كه تصرف كرده اند مديون هستند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 208

انفاق كردن و نپرداختن خمس

سؤال 684 . كسانى كه در آخر سال هميشه مقدارى زائد بر مصرف سالانه داشته و از تعيين سالروز خمسى امتناع مىورزند آيا مى توانند در موارد نياز با اين وضعيّت انفاق و تبرّع داشته باشند؟

بسمه تعالى: انفاق آنها اشكال ندارد ولى مديون صاحب خمس مى شوند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 208

سوددهى از ارث و اضافه بر مخارج سالانه

سؤال 685 . باغى كه از پدرى به اولادش به عنوان ارثيه رسيده است و هنوز به علّت اختلاف بين وراث تقسيم نگرديده است اگر سود دهد و آن سود از مخارج سالانه اضافه بماند متعلق خمس است؟

بسمه تعالى: به سود باغ خمس تعلق مى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 209

كسب ثروت با سرمايه غيرمخمّس

سؤال 686 . شخصى با سرمايه غير مخمس ثروت زيادى را بدست آورده است، اگر اكنون بخواهد تخميس كند از كجا شروع كند؟ جميع اموال را و يا فقط سرمايه را؟

بسمه تعالى: هرگاه غير از سرمايه ى غير مخمس، اموالى داشته باشد كه متعلق خمس باشد خمس همه را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 209

گذشت سال و سپس هديه دادن

سؤال 687 . آيا تخميس اشياء موهوبه كه خمس آنها داده نشده است به عهده واهب است يا متّهب؟

بسمه تعالى: بر عهده واهب است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 209

بيمه عمر

سؤال 688 . بر اساس ضوابط معمول اداره بيمه ابتداء مبلغى را ماهانه از شخص دريافت مى كند كه پس از مدتى مبلغ نامبرده را تا حدى مضاعف نموده و به خود او برمى گرداند، آيا مبالغى كه قبلاً در صندوق بيمه واريز شده است خمس دارد؟ و آيا اين اقدام بنظر حضرت عالى شرعي

بسمه تعالى: اگر بين فرد بيمه شده و مؤسسه بيمه عقدى بسته شود مبنى بر اينكه مبلغى را آن فرد در مدت معينى بپردازد كه در موقع گرفتارى و پيرى نيازهاى او را تأمين كند چنين عقدى رباخوارى نيست. و شرعاً صحيح است بنابراين مبلغى را كه شخص بيمه شده به تدريج مى پردازد

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 210

كارت بازرگانى و ارزش اعتبارى

سؤال 689 . عدّه اى از مردم از دولت تقاضاى كارت بازرگانى و يا موافقت اصولى و يا كد خريد دستگاههاى توليدى مى كنند دولت هم در قبال تقاضا برابر ضوابط موجود بنام آنان كارت صادر مى كند كارت مورد نظر اگر چه مثلاً با دستگاه توليدى لازم ملزوم است ولى فى حد نفسه دا

بسمه تعالى: خمس بر درآمدهاى عينى تعلق مى گيرد و كارت بازرگانى ارزش غير عينى است.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 210

بدهكارى به مقدار مؤنه سال و تساقط قهرى

سؤال 690 . به آن بزرگوار نسبت مى دهند كه فرموده اند: اگر شخصى به اندازه مازاد بر مؤنه سال و يا بيشتر به اشخاص از بابت هزينه ضرورى مديون باشد، در اين صورت تهاتر وتساقط قهرى مى شود و ذمّه او از خمس برى خواهد بود اين نسبت صحيح است؟

بسمه تعالى: هرگاه وقت پرداخت بدهى هاى او رسيده باشد مى تواند محاسبه كند. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 210

كسب درآمد چند روز قبل از سال خمسى

سؤال 691 . كسى كه چند روزى به سال خمسى اش مانده اگر اين فرد از طريق معامله و يا ... پولى بدستش برسد آيا متعلق خمس است يا مى تواند براى آن سال جداگانه حساب كند؟

بسمه تعالى: هرگاه درآمدهاى او نوع واحد است براى مجموع يكسال خمسى در نظر بگيرد . والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 211

فروش زيورآلات و گذشت سال بر پول آن

سؤال 692 . خانمى زيور آلات خود را جهت تشرف به عتبات عاليات فروخت و بعد از گذشت سال كه سفر ميسّر نگرديد مبلغ را خود وى برگرداندند آيا خمس دارد؟

بسمه تعالى: موقعى كه زيورآلات بوده جزء مؤنه بود خمس نداشت و الان چون عنوان عوض شده و طبعاً خمس تعلق مى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 211

فروش خانه و تلفن و گذشت سال بر پول آن

سؤال 693 . اگر خانه شخصى، تلفن، ماشين، موتورسيكلت و... را كه از ارباح سالهاى قبل خريده بودم بفروشم و بعد از گذشت سال با همان پول مشابه آنها را بخرم آيا ذمّه ام به خمس مشغول است؟

بسمه تعالى: هرگاه بلافاصله و يا در زمان كمى تبديل كند خمس تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 211

مبلغ واريزى براى حج يا عمره

سؤال 694 . در شرايط فعلى كه بنا به گزارش رئيس سازمان حج پول زائران حج يا عمره به عنوان مضاربه از طرف آن سازمان مورد استفاده قرار مى گيرد و موقع تشرّف هر زائر، سود حاصله، از اصل هزينه كسر مى شود يا به خود زائر برگردانده مى شود (با اينكه بعضى اشخاص باين مضا

بسمه تعالى: مبلغ واريز شده براى حج و يا عمره هر چند سال بگذرد به آن خمس تعلق نمى گيرد و اگر سود آن را برگردانند، خمس دارد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 212

محاسبه دين از ثلث سهم و پرداختن به طلبكار

سؤال 695 . شخصى مى گويد فقيرى بمن بدهكار بود چون از نظر مالى در مضيقه بود دين او را از ثلث مجاز سهم مبارك حساب كردم روز بعد بدون اطلاع بنده بدهى خود را به منزل اينجانب داده بود آيا اين پول را با اينكه بنده در ثلث حساب كرده بودم چه كنم؟

بسمه تعالى: آن وجه را به مرجع تقليد بازگردانيد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 212

كسر ديون از درآمد سال

سؤال 696 . آيا ديون سالهاى گذشته كه در مؤنه صرف شده باشد را مى توان از ارباح سال خمسى كسر نمود؟

بسمه تعالى: در صورتى كه ديون او حالّ باشد مى تواند از ارباح سال خمسى كسر نمايد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 212

خريد چند كيسه برنج قبل از سال خمسى

سؤال 697 . در اواخر سال چند كيسه برنج و چند حلبى روغن خريد اتفاقاً روز تخميس فرا رسيد آيا مكلف مى تواند براى اين دو قلم سال خمسى مستقل در نظر بگيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه چند رشته كار درآمد زا داشته باشد مى تواند براى هركدام سال خمسى خاصى معين كند در غير اين صورت بايد خمس آن را بپردازد بنابراين در فرض سؤال نمى تواند بر آنها سال خمسى مستقل در نظر بگيرد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 213

بدهكارى به بانك و ساختمان تمام نشده

سؤال 698 . ساختمانى كه هنوز تمام نشده صاحب آن مقدار فراوان به بانكها بدهكار است در موقع تخميس چگونه محاسبه شود؟

بسمه تعالى: پس از كسر وامها خمس باقى مانده را مى پردازد.والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 213

كنار گذاردن خمس و سپس مصرف مال مخمس

سؤال 699 . شخصى مبلغ يك ميليون پول نقد را تخميس كرد و آن را كنار گذاشت در اثناى سال مبلغ دويست هزارتومان از همان برداشت و خرج نمود آيا در آخر سال مى تواند همان مبلغ را از سود كسر كند و روى همان مبلغ مخمّس بگذارد يا نه؟

بسمه تعالى: در فرض ياد شده نمى تواند چيزى از سود را بابت مبلغ برداشت شده از پول غير مخمس كسر كند بلكه بايد خمس همه سود مازاد را بپردازد. والله العالم

جلد شماره:2 - صفحه شماره : 213

نپرداختن خمس توسط شريك

سؤال 700 . يكى از دو شريك خمس نمى دهد ديگرى كه مواظب طهارت اموال خود مى باشد آيا مى تواند از درآمد مشترك برداشت كند؟

بسمه تعالى: به عنوان سهم خودش از سود بردارد و خمس آن را بدهد كافى است ولى كوشش كند كه خمس مجموع سهم خود را نيز بپردازد. والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 145

خمس تعويض خانه

سؤال 447 . خانه اى داشتم كوچك و نامناسب، خانه ديگرى خريدم آيا به خانه قبلى خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر پول خانه قبلى را در خريد خانه دوم مصرف كرديد و فاصله زياد نبود خمس به آن تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 145

خمس خانه براى فرزندان

سؤال 448 . خودم خانه دارم يك خانه براى سكونت فرزندانم خريده ام آيا خمس دارد؟

بسمه تعالى: اگر خانه دوم فعلاً مورد نياز فرزندان است جزء مؤونه است و اگر در آينده مورد نياز است بايد خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 145

پول فروش خانه براى خريد خانه

سؤال 449 . خانه ام را با ارزش افزوده فروخته ام به دنبال مسكن مناسب مى گردم سال خمسى مى گذرد آيا به اين پول خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه درصدد خريد خانه هستيد و در آن پول تا خريد خانه تصرف نمى كنيد خمس بر آن تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 145

خمس ساختمان نيمه كاره

سؤال 450 . سر سال خمسى، ساختمان كه بخشى از وام است و بخشى از درآمد سال، نيمه كاره است و اگر قيمتش محاسبه شود به چيزى نمى ارزد آيا مجاز است كه تخميس آن را تا تكميل بنا به تأخير بيندازد؟

بسمه تعالى: با اجازه حاكم شرع اشكالى ندارد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 146

خمس آپارتمان اضافه

سؤال 451 . سه دانگ آپارتمانى براى سكونت خريدم و تحويل گرفته ام، آپارتمان ديگرى خريدم و در آنجا ساكن شدم و اين سه دانگ آپارتمان را رهن دادم، آيا اين سه دانگ خمس دارد؟

بسمه تعالى: خمس آن را به قيمت خريد بپردازيد و اگر در آينده فروختيد خمس مازاد آن را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 146

خمس پول قرض گرفته شده و هبه شده به ديگرى

سؤال 452 . مبلغ وديعه مسكن فرزندم را به او بخشيده ام ولى اين پول را قرض كرده ام قبل از سال خمسى، تكليف خمس من چيست؟

بسمه تعالى: اگر مبلغ مزبور را واقعاً به فرزندتان بخشيده ايد و بدهكار شما نمى باشد مى توانيد مبلغ مزبور را به عنوان بدهى حساب كنيد و خمس مازاد را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 146

تغيير كاربرى زمين

سؤال 453 . آيا بر زمينى كه در زمان سابق، كاربرى مزروعى داشته و اكنون كاربرى مسكونى دارد خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر زمين مذكور ارثى بوده خمس به آن تعلق نمى گيرد و اگر آن را با پول خمس داده خريدارى نموده ايد، خمس مازاد را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 147

پس انداز براى خريد منزل

سؤال 454 . پولى را جمع آورى و پس انداز كرده ام و قصد دارم پس از چند سال پس انداز، خانه اى بخرم چه كنم به اين پس انداز خمس تعلق نگيرد؟

بسمه تعالى: مى توانيد قبل از سال خمسى زمين بخريد و يا يك آپارتمان به صورتِ قسطى خريدارى نماييد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 147

سرمايه گذارى پول فروش خانه و خمس آن

سؤال 455 . شخصى خانه مسكونى خود را فروخته و پول آن را براى معيشت خود سرمايه كرده است و خود مستأجر است آيا به اين سرمايه خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه پرداخت خمس سبب شود كه نتواند با آن كاسبى كند و زندگى را اداره كند خمس بر آن تعلق نمى گيرد و در غير اين صورت خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 147

ساختمان نيمه كاره و محاسبه خمس

سؤال 456 . ساختمانى كه هنوز تمام نشده و مالك به بانك بدهكار است خمس آن چگونه محاسبه مى شود؟

بسمه تعالى: ساختمان ناقص را قيمت كرده پس از كسر بدهى بانك خمس باقى مانده را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 147

منزل تفريحى و خمس آن

سؤال 457 . برخى از افراد در مناطق تفريحى منزلى تهيه كرده و ايامى در سال به آنجا مى روند آيا آن محل وطن محسوب مى شود و آيا خمس دارد؟

بسمه تعالى: وطن حساب نمى شود ولى خمس ندارد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 148

افزايش قيمت زمين

سؤال 458 . چند سال قبل زمينى را جهت افزايش قيمت خريدارى كردم اكنون به چند برابر آن را فروختم آيا به افزايش آن، خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه خمس اصل مبلغ پرداخت نشده بايد خمس آن را فوراً بپردازد اما سود مازاد از وقتى كه سود به دست آمده تا سر سال خمسى مى تواند صبر كند هر چه باقى ماند خمس آن را بپردازد مگر اين كه افزايش قيمت مربوط به سال هاى قبل باشد در اين صورت هر موقع فروخت ب

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 148

خمس ارزش افزوده

سؤال 459 . قيمت مغازه را محاسبه و تخميس كردم، پس از چندين سال مغازه را گرانتر فروختم و براى خود يك آپارتمان خريدم آيا خمس بدهكارم؟

بسمه تعالى:شايسته بود كه خمس ارزش افزوده را بپردازيد سپس خانه را بخريد و اكنون كه چنين نكرده ايد خمس ارزش افزوده را بپردازيد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 148

فروش براى تبديل به احسن

سؤال 460 . خانه يا وسيله نقليه را مى فروشد تا تبديل به احسن كند آيا به پولى كه بدست آمده خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى:هرگاه پيش از گذشتن سال، تبديل انجام گيرد خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 148

خمس زمين هاى باير تمليكى پدر

سؤال 461 . پدرم زمين ها را بين فرزندانش تقسيم كرد قسمتى از اين زمين ها باير است، آيا متعلق خمس واقع مى شود؟ چه زمانى و به چه قيمتى؟ در قسمتى از زمين ها درخت تبريزى وجود دارد خمس آنها واجب است؟

بسمه تعالى:هرگاه از زمان تمليك پدر يك سال بگذرد بايد خمس قيمت زمين ها را به قيمت روز بپردازيد. و اگر زمين داراى درخت بوده خمس آن نيز پرداخت شود.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 149

خمس مابه التفاوت فروش و خريد خانه

سؤال 462 . خمس مغازه به قيمت خريد پرداخته شده است پس از فروش مغازه با پول آن بلافاصله خانه اى براى سكونت خريدارى شده آيا ما به التفاوت قيمت فروش و خريد خمس دارد؟

بسمه تعالى:اگر پيش از سررسيد سال خمسى خانه بخرد آن افزايش خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 149

بن، كارت خريد، سبد كالا به كارمندان

سؤال 463 . بن ها و كارت هاى خريد و سبد كالا كه دولت به كارمندان مى دهد خمس دارد؟

بسمه تعالى:اگر مصرف نشود و سال بر آن بگذرد خمس تعلق مى گيرد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 149

عيدى و پاداش

سؤال 464 . عيدى و پاداشى كه دولت به صورت سكه و پول نقد مى دهد خمس دارد؟

بسمه تعالى:پس از گذشت سال اگر هزينه نشده خمس آن را بپردازند.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 150

حقوق معوّق

سؤال 465 . آيا به حقوقى كه از سال قبل به تعويق افتاده و بعد از سال خمسى پرداخت شده خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: درآمدى كه پس از سال خمسى دريافت شده مربوط به سال جديد است و نياز به گذشت سال دارد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 150

حقوق واريزى قبل از تصرف

سؤال 466 . اگر حقوق به حساب واريز شده و هنوز تصرفى نشده سال خمسى رسيده است آيا خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى:اگر حق برداشت و تصرّف داشته باشد خمس تعلق مى گيرد. والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 150

حقوق كارمندان دولت

سؤال 467 . آيا به حقوق كارمندان دولت خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پس از دريافت اوّلين حقوق و گذشت يك سال، به هر آنچه باقى بماند خمس تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 150

دريافت حقوق چند ماه و ثبت نام براى عمره

سؤال 468 . اگر كارمندى حقوق چند ماه خود را يك جا دريافت كرده و براى عمره با همان پول ثبت نام نمايد آيا خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر قبل از سال خمسى ثبت نام كرده ايد خمس تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 151

سالروز خمس مصادف با دريافت حقوق

سؤال 469 . كارمند دولت هستم و سال روز خمس ام همان روزى است كه حقوق دريافت مى كنم كه تخميس آن بر من سنگين است وظيفه ام چيست؟

بسمه تعالى: مى تواند چند روز زودتر محاسبه خمس كند كه درآمد جديد از سال بعد محسوب شود و مشكل او حل شود . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 151

حقوق و بيمه مرحوم شوهر

سؤال 470 . به پولى كه پس از فوت شوهر از حقوق يا بيمه شوهر به زن مى دهند آيا خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر از سال خمسى زياد بيايد خمس به آن تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 151

درآمد جديد و مصرف آن وعدم پرداخت خمس تاكنون

سؤال 471 . شخصى تاكنون خمس اموالش را محاسبه نكرده است اگر از درآمد سال كه هنوز سال بر آن نگذشته فيش حج يا عمره و... هزينه كند بايد خمس آن را بپردازد؟

بسمه تعالى: هرگاه درآمد جديد مستند به درآمدهاى قبلى نباشد تا سال نگذرد در فرض سؤال خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 151

مشاركت با كسى كه خمس نمى پردازد

سؤال 472 . آيا مشاركت و دريافت سودِ آن با شخصى كه خمس نمى پردازد جايز است؟

بسمه تعالى: طرف خمس سهم خود را بپردازد براى او كافى است . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 152

باقى ماندن مقدارى از ادكلن و خودكار و گذشت سال

سؤال 473 . مقدارى از لوازم آرايش و ادكلن و خودكار و... مصرف شده و مقدارى از آن باقى مانده و بر آن سال گذشته است آيا باقى مانده خمس دارد؟

بسمه تعالى: احتياطاً مجموع را قيمت كند و خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 152

وسائلى كه استفاده نشده

سؤال 474 . آيا به وسائلى كه تا يك سال استفاده نشده است خمسى تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر در آينده مورد استفاده خواهد شد خمس تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 152

كفن و قبر

سؤال 475 . آيا بر كفن و قبر خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر از درآمد قبل از رسيدن سال، خريده باشد خمس تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 152

خريد طلاى زينتى براى فرار از خمس

سؤال 476 . اگر براى اين كه به پول خمس تعلق نگيرد طلا بخرد و از آن استفاده كند جايز است؟

بسمه تعالى: اگر طلايى كه خريده در شأن او باشد و واقعاً مصرف كند خمس تعلّق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 153

افزايش قيمت سكه هاى مخمس

سؤال 477 . شخصى چند سكه طلا دارد و خمس آن را پرداخته است، آيا پس از يك سال مابه التفاوت زيادى قيمت خمس دارد؟

بسمه تعالى: مادامى كه سكه را نفروخته پراخت خمس لازم نيست پس از فروش مازاد خمس دارد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 153

خمس سكه هاى مشترك

سؤال 478 . سكه هاى طلا متعلق به من و همسرم است ولى همسرم خمس نمى دهد تكليف من چيست؟

بسمه تعالى: مادامى كه در اختيار شما قرار نگيرد پرداخت خمس آن واجب نيست شما كوشش كنيد سكه هاى خود را بگيريد و سپس خمس آن را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 153

خمس اموال شوهر

سؤال 479 . آيا زن مى تواند خمس پارچه هاى نو و مواد مصرف نشده مازاد را بپردازد و آيا بايد از شوهر اجازه بگيرد، با توجه به اين كه اينها اموال شوهر است و شوهر در پرداخت خمس كاهل است؟

بسمه تعالى: پارچه هاى مورد نظر خمس دارد ولى بدون اجازه شوهر نبايد خمس آنها پرداخت شود . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 153

خمس سكه هاى عروسى

سؤال 480 . خمس سكه هاى طلاى عروس مان كه لازم بود سال گذشته مى داديم امسال مى خواهيم بدهيم قيمت چه روزى را حساب كنيم؟

بسمه تعالى:قيمت موقعى كه مى خواهيد خمس آن را بپردازيد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 154

پرداخت مهريه هنگام محاسبه خمس

سؤال 482 . هنگام محاسبه خمس اگر تصميم بر پرداخت مهريه باشد آيا از اموال كم كرده و سپس خمس محاسبه شود؟

بسمه تعالى: اگر مهريه همسرش را بپردازد جز ءمؤنه حساب مى شود.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 154

مهريه

سؤال 483 . آيا مهريه همسر خمس دارد؟

بسمه تعالى: مهريه خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 154

پرداخت ماليات به جاى خمس

سؤال 484 . آيا ماليات يا صدقه و خيرات و مانند آن جايگزين خمس مى شود؟

بسمه تعالى:جايگزين نمى شود .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 155

ماليات

سؤال 485 . چرا بايد به دولت ماليات پرداخت كرد؟

بسمه تعالى: اسلام دين جهانى است و كسانى كه زير چتر حكومت اسلامى زندگى مى كنند بايد در مقابل خدمات دولت، ماليات بپردازند .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 155

خمس سهامداران شركت ها

سؤال 486 . در شركت هاى سهامى كه شخصيت حقوقى دارند آيا تأثيرى در خمس سهامداران دارد؟

بسمه تعالى: اگر سهامداران خمس اصل سهام را نداده اند خمس قيمت خريد آن را بپردازند و هر موقع قيمت افزايش پيدا كرد به هنگام فروش به عنوان درآمد ساليانه خمس مازاد را پرداخت كنند.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 155

مصالح باقى مانده

سؤال 487 . آيا مصالح ساختمان مورد نياز كه خريدارى شده ولى هنوز به كار نرفته است خمس دارد؟

بسمه تعالى: اگر براى مسكن مورد نياز تهيه شده خمس ندارد. والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 155

اثاثيه مستعمل

سؤال 488 . آيا اثاثيه منزل كه مستعمل است و رفع نياز از آن شده است خمس دارد؟

بسمه تعالى: در صورت فروش خمس آن را بدهد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 156

باقيمانده آذوقه

سؤال 489 . آيا باقيمانده آذوقه سال خمس دارد؟

بسمه تعالى: خمس باقى مانده آذوقه را بايد بدهد، مگر اين كه كم و ناچيز باشد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 156

خمس ديه

سؤال 490 . آيا ديه جرح، قتل و نقص عضو خمس دارد؟

بسمه تعالى: پس از گذشت يكسال احتياطاً خمس آن را بپردازد(در جرح و نقص عضو) . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 156

كتاب هاى خريدارى شده قبل از موعد

سؤال 491 . دانشجويان و طلاب كتاب هايى را مى خرند كه استفاده از آن در سال هاى بعد خواهد بود، بعد از يك سال به اين كتاب ها كه استفاده نشده اند خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر تحصيل كتاب ها در موعد خود امكان پذير باشد خريد چنين كتاب ها جزء مؤونه نيست . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 156

خمس سرمايه و زمان پرداخت آن

سؤال 492 . آيا پولى كه سرمايه حساب مى شود خمس دارد و آيا خمس آن بايد اوّل كار داده شود يا سر سال خمسى؟

بسمه تعالى: سرمايه اى كه اگر خمس آن پرداخت شود مايه عسر و حرج در كاسبى نمى شود بايد براى آن سال خمسى مخصوص تعيين كرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 157

ذخيره اموال

سؤال 493 . بنده سال خمسى دارم ولى مبلغى براى روز مبادا ذخيره كرده ام البته فرزندانم براى من و معالجه ام خرج هايى بيش از اين مبلغ كرده اند كه نمى دانم هزينه را از من مطالبه خواهند كرد يا خير؟ آيا خمس اين مبلغ لازم است؟

بسمه تعالى: شما از فرزندان عزيزتان سؤال كنيد اگر واقعاً خود را طلبكار مى دانند مبلغ مذكور را بابت دين آنها حساب كنيد و خمسى به آن تعلق نمى گيرد. و اگر اظهار طلبكارى نكردند خمس مبلغ مذكور را بپردازيد. ان شاءالله خدا براى روز مبادا قادر است . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 157

وسايل تزيينى و نمايشى

سؤال 494 . برخى وسايل مانند ظروف، عتيقه جات، تابلو و... كاربرد تزيينى و نمايشى دارند آيا با گذشت سال خمس دارند؟

بسمه تعالى: هرگاه حالت تزيينى و نمايشى آنها امر عقلائى باشد جزء مؤونه حساب مى شود به شرطى كه در شأن اين افراد باشد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 157

حقوق واريزى قبل از سال خمسى

سؤال 495 . آيا به حقوق ماهيانه كه در طول ماه بايد خرج خانواده شود و چند روز قبل از سال خمسى وارد حساب شده خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: پس از كسر هزينه يك ماه، بر مازاد او خمس تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 158

حقوق معوقه بعد از سال خمسى

سؤال 496 . حقوق برخى از اساتيد و فرهنگيان در پايان ترم يا آخر سال تحصيلى پرداخت مى شود به طورى كه كار قبل از سال خمسى انجام شده و حقوق بعد از سال خمسى پرداخت شده است آيا خمس دارد؟

بسمه تعالى: درآمد براى سال جديد است اگر سال گذشت خمس تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 158

خمس ارث

سؤال 497 . اگر ميت خمس مال را داده باشد، آيا در دست وراث بعد از يكسال خمس دارد؟

بسمه تعالى: چيزى كه به ارث مى رسد و ميت خمس آن را داده باشد يا ندانيم كه داده يا نه خمس به آن تعلق نمى گيرد ولى اگر بعدها به قيمت گرانتر از روز ارث بفروشد احتياطاً به قيمت ارتقايى خمس تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 158

خمس ارث غير مخمس

سؤال 498 . به ارث ميتى كه اهل خمس نبوده چه زمانى خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر مى داند كه ميت خمس آن را نپرداخته از هنگام تملك و در اختيار گرفتن بايد خمس آن را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 158

ارث و شك در پرداخت خمس توسط مورّث

سؤال 499 . ارثى از پدرم رسيد و شك دارم كه پدر خمس اموال را مى پرداخته، وظيفه من چيست؟

بسمه تعالى: هرگاه وارث يقين داشته باشد كه مورّث خمس اموال را نپرداخته است خمس آن را بپردازد و در صورت شك حمل به صحت كند و اگر خواستند احتياطاً خمس بپردازند اشكال ندارد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 159

خمس هداياى يك بار مصرف شده

سؤال 500 . هدايايى مثل لباس، پارچه، ظرف و... كه استفاده نشوند خمس دارند؟ اگر يك بار ا ز آنها، نه به عنوان نياز بلكه براى اين كه از نو بودن بيفتند و خمس به آنها تعلق نگيرد، استفاده كنيم درست است؟

بسمه تعالى:اگر يك بار از آنها استفاده معمولى بشود خمس تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 159

سكه اى كه خمس به آن تعلق گرفته هديه داده شود

سؤال 501 . سال گذشته زمانى كه سر سال خمسى سكه هاى طلا رسيده بود يكى از آنها را هديه دادم حال خمس آن را به چه قيمتى بايد حساب كنم؟

بسمه تعالى:قيمت روز را پرداخت كنيد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 159

تخميس سپس هديه و گذشت سال

سؤال 502 . اگر خمس مالى پرداخت شود سپس هديه شود اگر يك سال نزد كسى كه به او هبه شده بماند بايد دوباره خمس آن پرداخت شود؟

بسمه تعالى:تخميس صاحب هديه سبب سقوط خمس از كسى كه به او هديه شده است نمى شود، اگر سال بگذرد بايد خمس بدهد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 160

عيدى به اولاد

سؤال 503 . اگر مبالغى را قبل از تحويل سال به عنوان عيدى براى اولاد كنار بگذارم و پس از تحويل سال به اولاد بدهم خمس به آن تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى:اگر اول نوروز سر سال او باشد و بعداً بپردازد خمس بر آن تعلق مى گيرد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 160

وكالت در پرداخت خمس

سؤال 504 . آيا مى توان به نيابت فردى كه به اموالش خمس تعلق گرفته است خمس آن را ديگرى از اموال خود پرداخت كند؟

بسمه تعالى: پرداخت خمس از فردى كه خمس به اموال او تعلق گرفته در صورتى صحيح است كه او را وكيل كند كه از طرف وى خمس مال او را بپردازد هر چند عوض آن را پرداخت نكند.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 160

واسطه در ارسال خمس

سؤال 505 . شخصى خمس خود را به اينجانب مى دهد و شاهد و رسيد مى گيرد تا به دفتر مرجع برسانم ولى شخص ثالثى آن را از بنده گرفته و نرسانده است، آيا صاحب وجوهات برئ الذمه شده است؟

بسمه تعالى: هرگاه آن طرف كه از شما خمس را گرفته است وكيل مرجع باشد در اين صورت ضامن نيستيد و در غير اين صورت چون در رساندن مال خمس كوتاهى رخ داده است طبعاً ضامن مى باشيد. تكليف شماست كه از طرف پس بگيريد و به محلش برسانيد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 161

مصرف خمس در عزادارى امام حسين(عليه السلام)

سؤال 506 . آيا خمس و سهم امام(عليه السلام) را مى توان صرف روضه خوانى و يا اطعام مجالس اهل بيت(عليهم السلام) كرد؟

بسمه تعالى: خمس و زكات هركدام مصرف خاص دارد و بايد در جاى خود صرف شود و براى روضه خوانى ابى عبدالله الحسين(عليه السلام)بايد از مال ديگر بايد بهره گرفت .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 161

پرداخت وجوه شرعى ديگران بدون اجازه

سؤال 507 . اگر كسى مال شخصى را از طرف او، بدون اجازه و رضايت او به عنوان وجوه شرعى پرداخت كند صاحب مال برى الذمه مى شود؟

بسمه تعالى: اگر پس از آگاهى، عمل طرف را بپذيرد و نيت كند ذمه او برى مى شود.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 161

مصرف خمس در مخارج فرزند

سؤال 508 . از پول خمس مى توان به مخارج فرزندان كمك كرد؟

بسمه تعالى: كمك به فرزندان بسيار كار خوبى است ولى بايد از اموال شخصى بهره گرفت نه از حقوق واجبه.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 161

گرفتن شهريه و اشتغال به غير تحصيل

سؤال 509 . آيا جايز است طلبه اى كه مشغول به تحصيل است به شغل ديگرى نيز مشغول باشد و به جاى حضور در كلاس درس از سى دى و رايانه استفاده كند و شهريه دريافت كند؟ و اگر درس حوزه را زمينه براى شغل ديگر قرار دهد جايز است شهريه دريافت كند؟

بسمه تعالى: تقسيمى كه از طرف اينجانب انجام مى گيرد نوعى كمك تحصيلى است و فقط براى كسانى حلال است كه ممحّض براى تحصيل و يا تدريس و يا كار علمى و تحقيقى باشند و به اصطلاح شغل مهمشان در طول 24 ساعت كسب معارف و علوم اسلامى باشد، ولى براى كسانى كه اين تعريف ب

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 162

صرف خمس به دست مكلف

سؤال 510 . مقدارى پول خمس دارم كه مى خواهم خودم مستقيماً در موارد مشروع صرف كنم نه با وساطت دفتر يا افراد، بفرماييد در چه راهى صرف نمايم؟

بسمه تعالى: بايد به اذن كسى باشد كه در احكام فرعيه از او تقليد مى كنيد تا مطابق نظر او مصرف شود .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 162

مصرف سهم سادات در ساخت مدرسه و يا زمين كشاورزى براى سادات

سؤال 511 . آيا جايز است سهم سادات را به سادات مستحق يا مدرسه اى مختص سادات و يا خانه اى مخصوص سادات و يا زمين كشاورزى براى مشغول شدن سادات به كشت و كار در اين موارد مصرف كنيم؟

بسمه تعالى: همه موارد ذكر شده با اجازه مجتهد جامع الشرائط امكان پذير است .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 163

تظاهر به سيد بودن بدون شجره نامه

سؤال 512 . من شجره نامه ندارم ولى همه فاميل و اجدادم قائل به سيادت بوده اند و بعضى از طوايف سادات و بعضى از علماى قديم هم تأييد كرده اند، آيا شرعاً مى توانم تظاهر به سيادت كنم و به زى سادات درآيم؟

بسمه تعالى:تظاهر به سيادت و به زىّ سادات درآمدن بستگى به شرايط محيط دارد. اگر محيط پذيراى اين مسايل نباشد و به اصطلاح جنجال آفرين باشد از اين كار خوددارى كنيد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 163

چرايى اعطاء خمس به سادات

سؤال 513 . چرا يك پنجم ارباح، كنز، معادن، غنائم و انفال از آن «سيد» شده است؟

بسمه تعالى:در اين سؤال دو اشتباه وجود دارد:اوّلاً: انفال مربوط به حكومت اسلامى است كه در رأس آن امام معصوم و يا نائب او قرار دارد، ثانياً: در غير انفال يك دهم از آن سادات فقير است نه يك پنجم. ولى آنچه مهم است اين است كه خمس از آن مقام امامت است چنان كه در

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 164

اثبات سيادت

سؤال 514 . آيا سيادتى كه توسط دو نسابه در دو شهر جدا از هم اثبات شده و دو مجتهد مسلم آن را امضا كردند كافى است؟

بسمه تعالى:هرگاه اين افراد به سيادت خود يقين دارند بايد به احكام آن ملتزم باشند مثلاً حق استفاده از زكات را ندارند و در صورت فقر از سهم سادات مى توانند استفاده كنند ولى اگر ديگرى بخواهد بر سيادت اينها ترتيب اثر دهد بايد سيادت آنها از طريق شرع ثابت شود، دو

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 164

سيادت از طرف مادر

سؤال 515 . كسى كه مادرش سيد است مى تواند خمس بگيرد و يا عمامه مشكى بگذارد؟

بسمه تعالى: كسانى كه از طرف مادر سيد هستند در حقيقت اولاد حضرت هاشم، جدّ پيامبر(صلى الله عليه وآله وسلم)حساب مى شوند ولى سهم سادات به آنها تعلق نمى گيرد و براى اين كه اشتباه رخ ندهد از عمامه مشكى استفاده نمى كنند. والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 165

خمس قسط ماشين بعد از سال خمسى

سؤال 516 . شخصى ماشين را قبل از سال خمسى مى فروشد و در پيش فروش خودرو ثبت نام كرده و مقدارى از پول ماشين را قبل از سال خمسى پرداخت كرده و قسط دوم آن بعد از سال خمسى است آيا به آن پول پرداخت شده خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر ماشين شخصى خريدارى شده جديد، جزء ضرورى زندگى اوست خمس ندارد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 165

وسيله نقليه

سؤال 517 . آيا به وسيله نقليه (ماشين، موتور، اتوبوس) خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر وسيله نقليه را از پولى خريده كه خمس به آن تعلق نگرفته و براى غير كسب و كار و مورد نياز باشد خمس تعلق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 165

خمس كاميون مورد استفاده براى مخارج زندگى

سؤال 518 . يك دستگاه ماشين كاميون دارم كه خرج زندگى را از طريق كار با اين ماشين تهيه مى كنم آيا به آن خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: هرگاه ماشين از پولى خريده ايد كه خمس به آن تعلق نگرفته وبا پرداخت خمس ماشين، به زحمت مى افتيد خمس به آن تعلّق نمى گيرد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 165

خمس قيمت نقد يا قسطى

سؤال 519 . شخصى ماشين دوم خود را به صورت قسطى سى ميليون مى خرد كه قيمت نقد آن بيست ميليون است، آيا خمس قيمت نقد را يا قيمت قسطى را حساب كند؟

بسمه تعالى: هرگاه ماشين دوم جزء مؤونه نيست هر قسطى كه مى پردازد خمس آن را بپردازد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 166

خمس تاكسى از درآمد آن

سؤال 520 . شحصى با درآمد سال يك دستگاه تاكسى خريده است آيا وسيله مزبور خمس دارد؟ از آنجا كه تاكسى منبع درآمد اوست بايد از درآمد آن خمس را بپردازد؟

بسمه تعالى:هرگاه وسيله مزبور را از پولى خريده كه خمس به آن تعلق نگرفته خمس به آن تعلق نمى گيرد چون وسيله زندگى است ولى بر درآمد آن تعلق مى گيرد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 166

سرمايه كار و محل و ابزار كار

سؤال 521 . آيا بر سرمايه كار و محل كار مانند مطب و ابزار و وسائل كار خمس تعلّق مى گيرد؟

بسمه تعالى: همه اينها متعلق خمس است مگر اين كه اگر خمس آن را بپردازد زندگى او حرجى مى شود . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 166

پيش پرداخت و رسيدن سر سال خمسى

سؤال 522 . اگر قبل از رسيدن سال خمسى پول را به عنوان پيش پرداخت دريافت كنم در حالى كه نيمى از كار را بايد قبل از سر سال خمسى و نيمى از كار را پس از سال خمسى انجام دهم آيا خمس پيش پرداخت واجب است؟

بسمه تعالى: چون همه پيش پرداخت را مالك شده سر سال خمسى بايد خمس همه آن را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 167

افزايش قيمت اموال ارثى

سؤال 523 . آيا به اموال غير سرمايه اى مانند ارث و مالى كه خمس ندارد در صورت افزايش قيمت خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى:در صورت فروش فقط به افزايش قيمت خمس تعلق مى گيرد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 167

خمس اجناس به قيمت روز

سؤال 524 . منظور از اين كه خمس اجناس بايد با ارزش روز محاسبه شود يعنى چه؟ مثلاً اگر بخواهم خمس تاكسى يا پارچه را بدهم بايد اوّل تاكسى خودم را قيمت گذارى كنم سپس خمس آن را بدهم؟

بسمه تعالى: خمس قيمت روزى كه تاكسى يا پارچه را خريده ايد بپردازيد و اگر بعدها فروختيد خمس افزايش قيمت را بپردازيد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 167

كسر ديون سابق از ارباح سال جارى

سؤال 525 . به علت كمى درآمد و يا ضعف مديريت نتوانسته ام همه ديون سال گذشته و سال جارى را كه جهت مؤونه داشته ام ادا كنم، حالا وضعم نسبتاً خوب است آيا مى توانم آن را از سود سال جارى كسر كنم؟

بسمه تعالى: مى توانيد ديون سابق را از ارباح سال جارى كسر كنيد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 167

شيوه محاسبه خمس سهامدار شركت سهامى

سؤال 526 . بنده مالك 35% سهام شركت مى باشم، براى محاسبه خمس، موجودى هاى شركت اعم از نقدى و غير نقدى را محاسبه و بدهى مربوط را كسر و با مشاوره اهل فن تمامى قواعد خمسى را مثل جبران مخمس با درآمد سال و قاعده استثناء و كسر ديون از درآمد سال را به كار گرفته و

بسمه تعالى:راهى كه براى محاسبه برگزيده ايد راه معقولى است. و در هر حال اگر بعداً ولو بعد از يكى دو سال روشن شد كه درآمد شما بيش از آن بوده كه محاسبه كرده بوديد خمس آن را بپردازيد.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 168

نداشتن قصد قربت

سؤال 527 . اگر در پرداخت خمس و زكات قصد قربت نداشته باشد آيا تكليف مالى ساقط مى شود؟

بسمه تعالى: اگر قصد ريا نداشته باشد كافى است .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 168

خمس پس انداز حساب جارى

سؤال 528 . آيا به پس انداز حساب جارى كه ماهيت قرض دارد خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر سال بگذرد خمس دارد چون اخذ آن در اختيار خودش است.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 168

خمس سپرده هاى بانكى

سؤال 529 . آيا به سود حساب هاى كوتاه مدت و بلند مدتى كه در بانك سپرده مى شود و سود هم پرداخت مى شود خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: اگر سودى كه پرداخت مى شود مربوط به عقد مضاربه باشد در صورتى كه سال بگذرد خمس تعلق مى گيرد و اگر از قبيل عقد مضاربه و امثال آن نباشد مالك سود نمى شود . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 169

خمس قرض براى سرمايه

سؤال 530 . آيا به وام قرض الحسنه بانكى كه سرمايه قرار داده شده است خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى:مادامى كه اقساط آن را نپرداخته خمس به آن تعلق نمى گيرد و فقط به سود خمس تعلق مى گيرد. و اگر از آن سال بگذرد پس از پرداخت اقساط به خود سرمايه نيز خمس تعلق مى گيرد به شرط اين كه با پرداخت خمس سرمايه، زندگى براى او حرجى نشود.والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 169

شرط پرداخت خمس قرض توسط مديون

سؤال 531 . اگر تاريخ برگشت قرض بعد از سال خمسى باشد آيا قرض دهنده مى تواند شرط كند كه خمس آن را قرض گيرنده پرداخت كند؟

بسمه تعالى: جايز نيست، حكم ربا را دارد .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 169

خمس قرض برگشته بعد از سال

سؤال 532 . اگر قرض گيرنده قرض را بعد از سال خمسى برگرداند آيا بلافاصله بايد خمس آن را پرداخت نمود؟

بسمه تعالى: زمانى كه تحويل گرفت بايد خمس را بپردازد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 169

خمس سهام بدون سود

سؤال 533 . در شركت توليدى سهامدار هستم ولى تا حال به خاطر بدهى به بانك، سودى بين سهامداران توزيع نگرديده است تكليف حسابرسى سال خمسى چگونه است؟

بسمه تعالى: مادامى كه سود در اختيار شما قرار نگرفته است خمس تعلق نمى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 170

خمس جايزه بانك

سؤال 534 .از حساب قرض الحسنه به اسم من جايزه سكه درآمده آيا متعلق خمس مى باشد؟

بسمه تعالى: اگر سال از تملك سكه ها بگذرد خمس دارد . والله العالم .

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 170

برداشت از حساب مخلوط مخمس و غير مخمس

سؤال 535 . مبلغى پول در بانك اندوخته ام بخشى مخمس و بخشى غير مخمس، اگر بخواهم از پول غير مخمس برداشت كنم آيا فقط قصد و نيت كافى است؟

بسمه تعالى: اگر در دو حساب باشد اشكالى ندارد ولى اگر مجموعاً در يك حساب باشد چون در حكم مشاع است بايد تقسيم بشود .والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 170

خمس سود و سرمايه

سؤال 536 . خمس سرمايه داده شده است با اين سرمايه خريد و فروش انجام مى گيرد و پول جديدى بدست مى آيد آيا به پول سال قبل خمس تعلق مى گيرد؟

بسمه تعالى: فقط به سود خمس تعلق مى گيرد . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 170

خمس چك مصرف شده در مؤونه

سؤال 537 . چكى از كسى كه موعد آن نزديك است و وجه آن در مؤنه سال خرج شده است با اين كه وقت دقيق آن نرسيده است آيا مى توانم آن را از سود سال كم كنم؟

بسمه تعالى: هرگاه مورد چك جزء مؤنه سال خمسى بوده است هر چند وقت چك سال آينده است مى تواند از مؤنه سال جارى حساب كند . والله العالم

جلد شماره:3 - صفحه شماره : 171

خمس جايگزين سپرده مخمس

سؤال 538 . اگر شخصى پولى سپرده گذارى كرد و بعد از يكسال خمس آن را داد سپس پول را خرج كرد و با فاصله كوتاهى پول را تأمين كرد و دوباره سرمايه گذارى كرد آيا اين پول سر سال دوباره خمس دارد؟

بسمه تعالى: پول دوم نيز اگر سال بگذرد خمس دارد .والله العالم

Website Security Test